ستاره صبح - مصطفی فروغی: تورم پدیده ویرانگریست که به جان هر جامعهای که بیفتد مثل موریانه آن را میخورد و از پا در میآورد. تورم پس از انقلاب و در سالهای اول و دوم به خاطر آشفتگی آن زمان کمی افزایش پیدا کرد؛ اما با وقوع جنگ در سال 59 به طور تدریجی در طول ۸ سال افزایش پیدا کرد. با این وجود دولت میرحسین موسوی که یک دولت تکنوکرات و انقلابی بود با اعمال سیاستهای درست توانست جلوی افزایش تورم را بگیرد و ارزش پول ملی را نیز حفظ کند به همین دلیل اقتصاددانان کارنامه آن دولت را در طول ۸ سال جنگ قابل قبول میداند. وضع اقتصاد در دولت سازندگی روند مثبت داشت. در دولت اصلاحات به دلیل بهرهگیری از افراد تکنوکرات و آشنا به اقتصاد و تجارت و روابط بینالملل تورم در محدوده ۱۰ تا ۱۵ درصد بود. ارزش دلار مقابل «ریال» قابل قبول بود و هر دلار ۷۵۰ تا ۸۰۰ تومان قیمت داشت. شاخص قیمتها نیز در بهترین وضعیت دولتهای پس از انقلاب قرار داشت .
پرونده هستهای و تورم
سال ۱۳۸۲ در دولت دوم خاتمی پرونده هستهای روی میز غرب با ایران قرار گرفت و تنش کلید خورد. خروج ترامپ در سال ۱۳۹۷ از برجام باعث شد تا تحریم فزاینده علیه کشور وضع شود و تورم افزایش پیدا کرد، حسن روحانی مرداد ماه ۱۴۰۰ با دلار ۲۷ هزار تومانی دولت را تحویل داد و دولت سیزدهم دولت را با دلار ۵۸ هزار و 500 تومان تحویل داد؛ اما تنش فزاینده بین ایران و آمریکا و اسرائیل قیمت دلار را به بیش از ۱۰۰ درصد افزایش داد و به ۱۶۰ هزار تومان رساند. این رقم در قبل و بعد از انقلاب سابقه نداشت. ارزش پول ملی سقوط کرد و قدرت خرید شهروندان کاهش پیدا کرد. در پی وقایع تلخ دی ماه از ۱۹ دی تا ۱۹ بهمن ارزش ریال در برابر دلار حدود ۸۰ درصد کاهش پیدا کرد.
تورم دی ماه
مرکز آمار ایران تورم سالانه و نقطهای دی ماه امسال را ۴۵ درصد و 60 درصد اعلام کرد. تورم خوراکییها بیش از ۹۰ درصد بوده است. این ارقام واقعیت تلخی را در زیر پوست جامعه نشان میدهد به زبان ساده معنای این ارقام این است که اگر یک فرد در دی ماه گذشته با یک میلیون تومان میتوانست چند قلم کالا بخرد در دی ماه امسال برای خرید همان چند قلم کالا باید یک میلیون و چهارصد هزار تومان یا یک میلیون و ۶۰۰ هزار تومان و یا ۲ میلیون تومان هزینه میکرد.
افزایش حقوق کارمندان کارگران بازنشستگان بحث داغ مجلس و دولت و رسانههاست، هرچند افزایش حقوق میتواند بخشی از تورم را کاهش دهد؛ اما تا زمانی که تورم کنترل نشود افزایش حقوق نمیتواند زندگی حقوق بگیران را بهبود ببخشد. پس باید تورم را کنترل کرد نفت فروخت و پول آن را به کشور برگرداند. علت سرشاخ بودن کشور با غرب است و تا زمانی که این وضعیت ادامه داشته باشد امکان کنترل تورم ممکن نیست یعنی دولت و مجلس نخواهند توانست تورم را کنترل کنند و در نتیجه سفرهها در ماه پایانی سال و سال آینده کوچک خواهد شد.
تورم مزمن
کشور از سال ۱۳۹۷ تا امسال به دلیل تحریم فزاینده به طور متوسط هر سال تورم ۴۰ درصدی را تحمل کرده است، یعنی در طول ۸ سال ۳۲۰ درصد تورم به زندگی مردم تزریق شده است. تورم مزمن بدترین اتفاقی است که در یک جامعه میافتد، چون تورم مثل موریانه درآمد و زندگی مردم را هدف قرار میدهد. تورم ما تورم ماهانه دی ماه نسبت به آذر ماه امسال نزدیک به ۸ درصد بوده است که کم سابقه بوده، اگر در بهمن و اسفند همین عدد تکرار شود در پایان اسفند ۱۶ درصد به تورم رسمی اضافه خواهد شد. اکنون نشانه ابر تورم یعنی تورم بالا دیده میشود. دلیلش سیاست خارجی سوء مدیریت تصمیمات غلط و ادامه تنش بیسابقه بین ایران و آمریکا و اسرائیل است.
اگر قرار است حاکمیت تورم را پایین بیاورد باید در سیاست خارجی تغییر ایجاد شود تا کشور بتواند نفت بفروشد و پولش را برگرداند و هزینه زندگی مردم و زیرساختها و توسعه زیرساختها کند. اگر این چنین نشود چشم انداز آینده بدتر است حال و گذشته خواهد شد.