اوریانا فالاچی، روزنامه نگار ایتالیایی که سال ۵۸ با بنیانگذار جمهوری اسلامی مصاحبهای انجام داد، در جریان جنگ ویرانگر آمریکا علیه ویتنام در سال ۱۹۷۰ دل به دریا زد و به منطقه جنگی رفت. پس از بازگشت، کتابی نوشت تحت عنوان «زندگی، جنگ و دیگر هیچ». این کتاب این روزها خواندنی است، بهویژه برای کسانی که همچنان به دنبال جنگ هستند. جنگ آمریکا علیه ویتنام حدود ۶۰ هزار کشته برای آمریکا بر جای گذاشت. در مقابل، بین دو تا سه میلیون نظامی و غیرنظامی ویتنامی خونشان بر زمین ریخت. پرسش این است که آیا ادامه جنگ در ایران به ویتنامی شدن آن منجر میشود یا خیر؟ یعنی آیا جنگ، کشتار، ویرانی و تخریب زیرساختها ادامه خواهد یافت یا خیر؟». وقتی نتیجه جنگ چنین است، پس باید به فکر آتشبس، مصالحه و پایان جنگ بود. عراقچی در یک مستند گفته است: «اگر ۱۰ روز زودتر آتشبس را میپذیرفتیم، دبیر شورای عالی امنیت ملی، وزیر اطلاعات، وزیر دفاع، فولاد مبارکه و ... از بین نمیرفتند.» واقعیتهایی روی زمین را پذیرفته، نه آنچه عدهای در آسمان و رؤیا به دنبال آن هستند. سالهاست در کشور عدهای پرچم صلح را برافراشتهاند و با جنگ، تحریم و محاصره دریایی مخالفت میکنند و از حاکمیت میخواهند مناقشه با غرب را کنار بگذارد و مانند دیگر کشورها توسعه، رفاه و آبادانی را در دستور کار قرار دهد و مثل چین از درگیر شدن با امریکا پرهیز کند. سید عباس عراقچی، وزیر خارجه در مستند «ماجرای جنگ ۲» به روایت جواد موگویی، حضور یافت و سؤالات این مستندساز درباره تجاوز آمریکا- اسرائیل به ایران گفت: «اگر آتشبس را ۱۰ روز زودتر پذیرفته بودیم، شهیدان لاریجانی و خطیب، عسلویه و فولاد مبارکه را همچنان داشتیم. نمیشود با سرنوشت کشور و مردم قمار کرد.» در ادامه گزیده اظهارات وی را میخوانید:
کد ۱۱۰
سید عباس عراقچی گفت: در جلسه کسی دلش نمیآمد این را بگوید که مثلاً رهبری شهید میشود؛ لذا کد داشتیم؛ کد ۱۱۰ . آغاز جنگ، تصمیمی از طرف مقابل بود و ما میخواستیم دستفرمان او را به سمتی غیر از جنگ ببریم. اینکه فکر کنیم مذاکره باعث جنگ شد، درست نیست. مذاکره اصلاً تصمیم شخص من نبود و یک تصمیم جمعی بود. خاتمه جنگ، یک تصمیم جمعی است که توسط شورای عالی امنیت ملی اخذ میشود. بمباران بیت از طریق حفره امنیتی صورت گرفته و این حفره امنیتی همچنان وجود دارد. منطقه هنگامی متوجه شد که جنگ جدی است که زیرساختهایش هدف قرار گرفت. عراقچی با انتقاد از رویکرد وزیر امور خارجه ایران و در پاسخ به این جمله که «دستفرمان شما ما را به جنگ کشانده است» تأکید کرد: دستفرمان من نبود. آغاز جنگ، تصمیمی از طرف مقابل بود و ما میخواستیم دستفرمان او را به سمتی غیر از جنگ ببریم. اینکه فکر کنیم مذاکره باعث جنگ شد، درست نیست؛ کما اینکه مذاکره اصلاً تصمیم شخص من نبود و یک تصمیم جمعی بود. خاتمه جنگ، یک تصمیم جمعی است که توسط شورای عالی امنیت ملی اخذ میشود و همه میدانند که تصمیمات این شورا چه زمانی اجرایی میشود. ایستادگی ما بر مواضع خودمان در مذاکره، باعث شد طرف مقابل جنگ را امتحان کند. تصمیم برای خاتمه جنگ، یک تصمیم جمعی بود. شورای عالی امنیت ملی این تصمیم را گرفت.
مطمئن بودیم جنگ میشود
وزیر خارجه در پاسخ به این سال که شما مطمئن بودید جنگ میشود، گفت: من مطمئن بودم؛ جزئیاتش را بعداً خواهم گفت. نیروهای نظامی ما مطمئن بودند، خود ما هم مطمئن بودیم. چون مطمئن بودیم، گفتیم باید یکی دو دور مذاکره انجام شود. شاید طرف مقابل از موضوع غنیسازی صفر کوتاه بیاید، هرچند بعید بود؛ اما اگر هم کوتاه نیامد، ما حجت داریم.
در حفاظت از مسئولان غافلگیر شدیم
وزیر خارجه گفت: آنها از رهبری شروع کردند و بعد سراغ مقامات سیاسی رفتند. ما در جنگ ۴۰ روزه غافلگیر نشدیم، اما غافلگیریهای تاکتیکی داشتیم. یعنی ازنظر راهبردی، ازنظر مقابله با دشمن، توانمندیهای مقابله و تابآوری نظامی و دفاعی، کاملاً آماده بودیم. غافلگیر نشدیم؛ نشانه آنهم این است که دو ساعت بعد از شروع حمله، پاسخ دادیم. اما در حفاظت از خودمان و بهخصوص مسئولان، غافلگیری وجود داشت.
حفره امنیتی بیت رهبری هنوز برطرف نشده است
وزیر خارجه گفت: روز 9 اسفند جلسهای در دفتر رهبر انقلاب، جلسه شورای دفاع به ریاست آقای شمخانی و جلسه وزارت اطلاعات همزمان برگزارشده بود، آنها از برگزاری این جلسات اطلاع داشتند و این نشاندهنده وجود یک حفره امنیتی است؛ حفرهای که احتمالاً هنوز هم بهطور کامل برطرف نشده و باید درمان شود. من معتقدم این حفره امنیتی صرفاً به نفوذ و دستیابی به اطلاعات محدود نمیشود، بلکه در جهتدهی به تصمیمسازیها نیز وجود دارد و حتی فراتر از آن، در جهتدهی به تصمیمسازیها و فضای روانی کشور نیز نقش ایفا میکند. آنها متوجه شده بودند که جلسه فرماندهان در ساختمان مجاور یا یکی دو ساختمان آنطرفتر در حال برگزاری است و به همین دلیل همان زمان را برای حمله انتخاب کردند. ما در همان مجموعه حضور داشتیم و چند ساختمان را بهطور همزمان هدف قراردادند و فاجعه رخ داد.
رئیس دستگاه دیپلماسی ایران گفت: ما اساساً اعتقادی به سلاح هستهای نداریم و آن را حرام میدانیم.
وقتی زیرساختها را زدیم، منطقه فهمید جنگ جدی است
وزیر خارجه گفت: در مورد زیرساختها هر جا را زدند و ما هم بلافاصله پاسخ دادیم. حمله به زیرساختها ادامه پیدا نکرد چون ما هم بلافاصله زیرساختهای منطقه را با سهامداران آمریکایی زدیم و منطقه آنجا فهمید جنگ جدی است و به ترامپ فشار آورد. زدن زیرساختها اگر از طرف ما آغاز میشد مشروعیت ما را برای پاسخ زیر سؤال میبرد. آنها با اختیار شروع کردند اگر ما شروع میکردیم کامل میزدند، اینها حسابوکتاب خودش را دارد.
عراقچی افزود: روزهای اول جنگ ۴۰ روزه واقع سخت بود. دشمن برنامه داشت که مردم و مسئولان را بترساند. میناب و دنا را با هدف نشان دادن عمق فاجعه به مردم و ترساندن انجام دادند. خیلی امتحان کردند ما را به نقطه تسلیم برسانند. رئیسجمهور هم در جنگ و هم مذاکره در دسترس بود و بیشترین ارتباط را با ایشان داشتیم و ایشان با من، آقای شهید لاریجانی و جانشینشان آقای ذوالقدر و آقای قالیباف مرتب جلسه داشتند که بعد رئیسجمهور کمیته شش نفره را با حضور این افراد برای تصمیمگیری در لحظه در رابطه با مذاکره انتخاب کردند.