ستاره صبح، فائزه صدر: تنگه هرمز به عنوان تنها آبراه طبیعی متصل کننده خلیج فارس به دریای عمان و اقیانوس هند، تا قبل از جنگ دوم عبور و مرور حدود 20 درصد از انرژی جهان، 50 درصد اوره مورد نیاز کود کشاورزی، 30 درصد آلومینیوم جهان و بسیاری از مواد معدنی و شیمیایی مورد نیاز صنایع مهم و پیشرفته مثل گوگرد، متانول، گرافیت و هلیوم را به خود اختصاص داده بود. تنگه هرمز با این ظرفیت بی نظیر امروز به عرصه مناقشه اصل آزادی کشتیرانی و حاکمیت دولتهای ساحلی تبدیل شده است. تاجاییکه به عقیده کارشناسان و تحلیلگران، از سرگیری مجدد درگیری میان ایران و آمریکا بر سر هرمز است. ستاره صبح در گفتوگو با فریدون مجلسی، کارشناس و تحلیلگر سیاسی به بررسی تنش اخیر در آبهای جنوبی ایران پرداخته که در ادامه میخوانید:
فریدون مجلسی درباره درگیری اخیر در جنوب کشور و رابطه چنین تنشی با توافق، گفت: تشدید جنگ میتواند مقدمهای برای توافق باشد به این معنی که آن جامعهای که از جنگ خسته شده را به زانو دربیاورند و سپس با آنها توافق کنند. اما مسئله مشکوکی که در این بین وجود دارد، تشدید تندروی در داخل است. مشخص نیست این گروه از کجا فرمان میگیرند که در مسیر خواسته اسرائیل قدم برمی دارند که خواهان تشدید تنش، از سرگیری جنگ و ورود آمریکا به درگیری نظامی با ایران است.
مجلسی در ادامه افزود: به نظر میرسد لیدر های این گروه همانهایی هستند که در انتخابات ما را در برابر پذیرش دو نفر قرار دادند و در نهایت آقای پزشکیان برنده شد و نفری که بازنده شد عملاً اسباب تصمیم سازی را در اختیار گرفت. هدف تندروها به راه انداختن جنگ است.
وی در تشریح نگرش تندروها اضافه کرد: آنها جنگ را به عنوان ابزاری برای رسیدن به اعتقادات خود به کار میگیرند. این گروه از شکست دشمن و آخر الزمان صحبت میکند. پیش بینیها و پیش گوییهایی دارند که با صلح در تضاد است.
این کارشناس سیاست خارجی با اشاره به نقش دولت سایه در تشدید تنش گفت: این گروه از روزی که مسعود پزشکیان به عنوان رئیسجمهور انتخاب شد دست او را گرفتند و دنبال خود به این هیئت و آن تکیه کشیدند تا جاییکه رئیسجمهور تا امروز در حال عزاداری است. این عزاها از روز تحلیف و ترور اسماعیل هنیه در تهران شروع شد و تا امروز ادامه دارد.
وی افزود: فعالیت این گروه سابقه دار است و همواره وضعیت وخیمی برای کشور پدید میآورند. از دههها پیش هر بار امیدی میرفت تا مذاکرات شکل بگیرد و توافقی امضا شود، این گروه دست به حرکتی میزدند تا معادلات سیاست خارجی دولت برهم بخورد. موشکی به هوا میرفت، حملهای به سفارت یا سخنرانی بحران را آغاز میکرد و توافق به هم میخورد.
دیپلمات پیشین درباره ادعای مالکیت بر تنگه هرمز گفت: این گروه اخیراً روی تنگه هرمز زوم کرده و ادعا دارند این آبراه متعلق به ایران است. از دیدگاه آنها چنین است ولی از نظر من که کار و وظیفهام سر و کار داشتن با حقوق بینالملل است و چیزهایی از حقوق دریاها میدانم نیمی از تنگه هرمز را در آبهای ساحلی ایران و در حق مالکیت ایران میشناسم.
وی در ادامه خاطرنشان ساخت: وضعیت تنگههای جهان مستثنی از هم است. در مورد تنگه هرمز حدود نیمی از این ابراه متعلق به ایران است. نیمی دیگر در اختیار حاکمیت عمان است و همانطور که ایران اعلام میکند کسی حق ندارد در حق مالکیت سرزمینی ایران دخالت کند، آیا ما حق داریم تا از طرف عمان تصمیم بگیریم و دست به عملیات بزنیم؟ ایران نمیتواند در سهم عمان از تنگه هرمز دخالتی داشته باشد. وقتی ایران میگوید کشتیها برای عبور و مرور از تنگه هرمز باید از تهران اجازه بگیرند، کشوری که همواره مدعی عدالت خواهی است نباید این کار را تنجام دهد.
این تحلیلگر سیاست ضمن تشریح خواسته اکثریت در این رابطه متذکر شد: خارجی سربلندی را نمیتوان با آتش جنگ کسب کرد. با جنگ نمیشود جبران مافات کرد. مردم این را نمیخواهند و به دنبال عذر خواهی کسی نیستند، بلکه اکثریت خواهان صلح است و نمیخواهد بیش از این به جنگ کشیده شود. مردم به صدماتی که اسرائیل در جنگ میبیند فکر نمیکنند، بلکه نگران خساراتی هستند که کشور متحمل میشود.
وی گفت: اکثریت مردم ایران وطن پرست هستند نگران آسیب دیدن کشور و مردم هستند. کسی که وطن پرست است نمیخواهد هموطنش کشته شود. اکثریت مردم به دنبال جنگ نیستند تا ۱۶۸ دختر بچه دانشآموز مینابی در جنگ کشته نشوند. ما اکثریتی قابل توجه داریم که به غیرت مداری و تعصب نمیاندیشد، بلکه میخواهد زندگی کند.
فریدون مجلسی در پایان گفتوگو با اشاره به تبعات تشدید تنش میان ایران و همسایگان منطقهای، یادآور شد: اگر عربستان، بحرین و امارات پیش رفت کردهاند نوش جانشان. مردم ما نمیخواهند کشورهای همسایه تخریب شوند. اکثریت ایرانیان، عناد خود را با جنگ تسکین نمیدهند. یک سال است که فضای تهدید در منطقه در جریان است. زندگی مسئولان نمیتواند بیش از این به صورت امنیتی ادامه داشته باشد. اگر جنگ ادامه پیدا کند، ممکن است مسئولان هدف ترور قرار گیرند.