مرکز کنترل و پیشگیری از بیماری اعلام کرده است که در این بیماری افراد از طریق تماس با جوندگانی مانند موش صحرایی و موش خانگی، به ویژه هنگامی که در معرض ادرار، مدفوع و بزاق آنها قرار میگیرند، بههانتاویروس مبتلا میشوند. همچنین میتواند از طریق گزش یا خراش توسط جوندگان منتقل شود، اما این حالت نادر است.
هانتاویروسها باعث دو سندرم میشوند.هانتاویروسهایی که در نیمکره غربی، از جمله در ایالات متحده، یافت میشوند، میتوانند باعث سندرم ریوی هانتاویروس (HPS) شوند. شایعترینهانتاویروسی که باعث این بیماری در ایالات متحده میشود، توسط موش گوزنی منتقل میشود.
تب خونریزی دهنده با سندرم کلیوی (HFRS) گروهی از بیماریهای بالینی مشابه است که توسط هانتاویروسها ایجاد میشود و بیشتر در اروپا و آسیا یافت میشود. با این حال، ویروس سئول، نوعی هانتاویروس که باعث HFRS میشود، در سراسر جهان، از جمله در ایالات متحده، یافت میشود.
علائم و نشانههای اولیه ابتلا به هانت ویروس
سندرم ریوی هانتاویروس یک بیماری شدید و بالقوه کشنده است که ریهها را تحت تأثیر قرار میدهد. علائم معمولاً ۱ تا ۸ هفته پس از تماس با جونده آلوده شروع به بروز میکنند.
علائم اولیه میتواند شامل موارد زیر باشد: خستگی، تب و درد عضلانی به ویژه در گروههای عضلانی بزرگ مانند ران، باسن، کمر و گاهی شانهها
حدود نیمی از بیماران همچنین موارد زیر را تجربه میکنند: سردرد، گیجی، لرز، مشکلات شکمی مانند حالت تهوع، استفراغ، اسهال و درد شکم.
چهار تا ۱۰ روز پس از مرحله اولیه بیماری، علائم دیررس بیماری ظاهر میشوند. این علائم شامل سرفه و تنگی نفس است. بیماران ممکن است احساس تنگی در قفسه سینه داشته باشند، زیرا ریهها با مایع پر میشوند.
هانتاویروس میتواند کشنده باشد. سی و هشت درصد از افرادی که علائم تنفسی دارند ممکن است در اثر این بیماری جان خود را از دست بدهند.
تشخیص هانتاویروس
تشخیص هانتاویروس در فردی که کمتر از 72 ساعت به آن آلوده شده است، دشوار است. اگر آزمایش اولیه قبل از یافتن ویروس انجام شود، آزمایش مجدد اغلب 72 ساعت پس از شروع علائم انجام میشود. علائم اولیه مانند تب، سردرد، درد عضلانی، حالت تهوع و خستگی به راحتی با آنفولانزا اشتباه گرفته میشوند.
درمان و بهبودی
هیچ درمان خاصی برای عفونتهانتاویروس وجود ندارد. بیماران باید مراقبتهای حمایتی از جمله استراحت، هیدراتاسیون و درمان علائم را دریافت کنند.
طبق اعلام سازمان بهداشت جهانی، هانتاویروسها متعلق به خانواده هانتاویریده، در راسته بونیاویرالها هستند. هر هانتاویروس معمولاً با یک گونه مخزن جوندگان خاص مرتبط است که در آن ویروس باعث عفونت طولانیمدت بدون بیماری آشکار میشود.اگرچه گونههای هانتاویروس زیادی در سراسر جهان شناسایی شدهاند، اما تنها تعداد محدودی از آنها به عنوان عامل بیماری انسانی شناخته شدهاند. هانتاویروسهای موجود در آمریکای شمالی، مرکزی و جنوبی به عنوان عامل HCPS شناخته میشوند. ویروس آند بخشی از این خانواده است و به عنوان عامل انتقال محدود انسان به انسان در تماسهای نزدیک و طولانی، عمدتاً در آرژانتین و شیلی، شناخته میشود. هانتاویروسهای یافت شده در اروپا و آسیا به عنوان عامل تب خونریزیدهنده با HFRS شناخته میشوند. انتقال انسان به انسان در این بخش از جهان ثبت نشده است.
عفونتهای هانتاویروس در سطح جهان نسبتاً غیرمعمول هستند، اما با میزان مرگ و میر کمتر از یک تا 15 درصد در آسیا و اروپا و تا 50 درصد در قاره آمریکا همراه هستند. تخمین زده میشود که در سراسر جهان، سالانه از 10000 تا بیش از 100000 عفونت رخ میدهد (1، 2، 3)، که بیشترین بار آن در آسیا و اروپا است.
در شرق آسیا، به ویژه چین و جمهوری کره، HFRS همچنان سالانه هزاران مورد ابتلا را به خود اختصاص میدهد، اگرچه میزان ابتلا در دهههای اخیر کاهش یافته است.
در اروپا، سالانه چندین هزار مورد گزارش میشود، عمدتاً از مناطق شمالی و مرکزی که ویروس پومالا در آنها در گردش است. در قاره آمریکا، HCPS بسیار نادرتر است و سالانه صدها مورد در سراسر قاره گزارش میشود. ایالات متحده آمریکا کمتر از 1000 مورد گزارش کرده است، در حالی که کشورهای آمریکای جنوبی مانند آرژانتین، برزیل، شیلی و پاراگوئه سالانه تعداد کمی از موارد ابتلا را گزارش میکنند. با وجود میزان ابتلای کمتر، HCPS میزان مرگ و میر بالایی دارد، معمولاً بین 20 تا 40 درصد، که آن را به یک بیماری با نگرانی عمده در بهداشت عمومیتبدیل میکند.
سازمان بهداشت جهانی با کشورها و شرکا برای تقویت نظارت، ظرفیت آزمایشگاهی، اطلاعرسانی در مورد خطر و مشارکت جامعه، تشخیص زودهنگام، مراقبت از بیمار و واکنش به شیوع عفونتهایهانتاویروس همکاری میکند. این شامل توسعه و بهروزرسانی راهنماییهای مبتنی بر شواهد در مورد تشخیص، مدیریت موارد، پیشگیری و کنترل عفونت و ردیابی تماس است.
همچنین سازمان بهداشت جهانی رویکردهای یکپارچه سلامت واحد را که به ارتباط بین سلامت انسان، مخازن جوندگان و محیط زیست میپردازند، ترویج میدهد و از کشورها در بررسی شواهد نوظهور برای اطمینان از بهروز بودن توصیهها حمایت میکند.
وضعیت شیوع هانتاویروس در ایران
معاون بهداشت وزارت بهداشت گفت: تاکنون هیچ موردی از نوع جدید هانتاویروس در کشور ما گزارش نشده است.
علیرضا رئیسی با اشاره به افزایش مطالب منتشر شده درباره هانتاویروس در فضای مجازی، اظهار کرد: این ویروس جدید نیست و سالهاست در دنیا شناخته شده است، ضمن اینکه تاکنون هیچ موردی از نوع جدید هانتاویروس در ایران گزارش نشده و جای نگرانی وجود ندارد.
وی با بیان اینکه هانتاویروس از سالهای گذشته شناخته شده بوده و به طور کلی دو نوع اصلی دارد، افزود: نوعی که بیشتر در آسیا و اروپا مشاهده میشود، عمدتاً تب خونریزی دهنده همراه با نارسایی کلیوی ایجاد میکند و نوع جدیدتر آن که بیشتر در قاره آمریکا به ویژه آمریکای جنوبی دیده میشود، ریهها را درگیر کرده و موجب مشکلات قلبی - ریوی میشود.
معاون بهداشت وزارت بهداشت افزود: آنچه این روزها بیشتر درباره آن صحبت میشود، مربوط به موارد ابتلا در یک کشتی تفریحی بوده که از آرژانتین به سمت جزایر قناری در حال حرکت بوده است. در این کشتی چند نفر مبتلا شدند که برخی از آنها حتی به بخش مراقبتهای ویژه منتقل شدند و تعدادی نیز جان خود را از دست دادند.
منبع: خبر فوری