جنگ در دنیا میتواند بازارهای مالی را به آتش بکشد. چراکه در شرایط جنگی چشمانداز مثبت اقتصادی پیش روی سرمایهگذاران وجود ندارد، تولید از ریل خود خارج میشود و پولهای هوشمند به سمت داراییهای امن نظیر طلا میروند. فعالان اقتصادی بر روی بازدهی بازار سرمایه حساب نمیکنند.
بورس پساجنگ
۲۳ خردادماه بود که حمله اسراییل به کشور ما آغاز شد. با توجه به قانون بازار سرمایه، سازمان بورس اجازهی تعطیلی بازار را تا عادی شدن شرایط داشت. اتفاقی که رقم خورد و بازار سرمایه تا هفتم تیر تعطیل بود. در عرض دو ماه شاهد ریزش ۱۹.۵ درصدی شاخص کل بودیم. البته اگر ایجاد تالار دوم ارز توافقی نبود، این ریزش بیشتر میشد. در این مدت دوماهه، ارزش بازار از ۱۰۵۰۰ همت به زیر ۸۳۰۰ همت سقوط کرد و بسیاری از نمادها نیز افت بیش از ۳۰ درصدی قیمتها را تجربه کردند. اما علیرغم فعال شدن مکانیزم ماشه، روند بازار عوض شد و پولهای هوشمند کف جدیدی را برای بازار متصور نبودند.
ضربه تحریم و سیاست به بورس
ایران در طولهای سالهای متمادی، زیر فشار تحریمهای آمریکا قرار داشته و دارد. خروج ترامپ از برجام در سال ۱۳۹۷، ریزش سنگینی را برای بورس کشور به بار آورد؛ بهطوریکه بسیاری از کارشناسان معتقد بودند که بیشترین تأثیرگذاری تحریمها بر بازار سرمایه در همان سال ۱۳۹۷ رقم خورد. اما ریزش سال ۱۳۹۷ در قیاس با افت دی ۱۴۰۴، به «اصلاح» تغییر ماهیت داد؛ چراکه در این ماه، ایران زیر بمباران اخبار منفی داخلی و بینالمللی قرار گرفت و مجال رشد بازار گرفته شد. تحریمهای اتحادیهی اروپا، جنگ تعرفهای ترامپ، فعال شدن مکانیزم ماشه و استقرار ادوات جنگی در خلیجفارس تنها بخشی از شرایط حاکم بر بورس ۱۴۰۴ است. مواردی که هرکدام میتواند نفس بازار را بگیرد، اما اکنونکه تجمیع آنها را باهم داریم، ریزش این روزها را توجیه میکند. تأثیرگذاری این بحرانها به حدی است که شاخص کل در عرض ۲۴ روز کاری، نزدیک به ۱۹ درصد عقبنشینی کرد و ارزش ریالی آن نیز با سقوط ۱۸ درصدی همراه شد.
کاسبان تحریم
نرخ دلار با سرعت فزایندهای افزایشیافته که ماحصل آن، رسیدن ارزش دلاری بازار به محدودهی ۷۵ میلیارد دلار بود. برای نشان دادن اهمیت این عدد باید گفت که آخرین باری که ارزش دلاری بازار حوالی ۷۵ میلیارد دلار بود، به خرداد سال ۱۳۹۸ برمیگردد!. میتوان نتیجه گرفت که قدرت تخریب تحریمها، بیشتر از جنگ بوده و آن دسته از افراد و مسئولانی که تحریمها را فرصت رشد اقتصادی میدانند، باید پاسخگوی نابودی سرمایهی مردم باشند. (اقتصادنیوز)