ستاره صبح - فائزه صدر: ترامپ، رئیسجمهور آمریکا با بیان اظهاراتی متناقض بر پیچیدگیهای تنش میان تهران و واشنگتن افزوده است. دونالد ترامپ از یک طرف مدعی شد که ایران با تمام شروط آمریکا موافقت کرده و توافقنامه مذاکرات به زودی توسط دو کشور امضا خواهد شد. او حتی از احتمال حضورش در اسلام آباد صحبت کرد. چنین وضعیتی این پرسش را مطرح کرده که تصمیم گیرنده نهایی در خصوص مذاکرات تهران و واشنگتن کیست؟ آیا ایران و آمریکا در پاکستان به توافق میرسند یا نه؟ ستاره صبح در گفتوگو با حسن هانی زاده، کارشناس و تحلیلگر سیاسی به بررسی این موضوع پرداخته که در ادامه میخوانید:
حسن هانی زاده ضمن تأیید استمرار داشتمن گفتوگو های ایران و آمریکا در روزهای اخیر، در این رابطه گفت: سفر اخیر فرمانده کل ارتش پاکستان به ایران نکات مهمی در خود داشت و نشان داد که مذاکرات ادامه دارد و طرفین روی مسائلی توافق کردهاند و تفاهماتی برقرار شده است.
هانی زاده افزود: ایران اصرار دارد توافقنامه جامع آتش بس که وضعیتی پایدار برای کشور و منطقه ترسیم میکند امضا شود و حق ایران برای داشتن چرخه غنی سازی به رسمیت شناخته شود. ایران شرط مهم برداشته شدن تحریمها را روی میز گذاشته ولی سخنان ترامپ نشان میدهد آمریکا همچنان خواستار تسلیم تهران است. آمریکا شروط ایران را میپذیرد تا گفتوگوها جریان پیدا کند، اما پای میز مذاکره حرف خود را میزند.
وی در ادامه با اشاره به اظهارات ضد و نقیض رئیسجمهور آمریکا اضافه کرد: طرف آمریکایی با تحرکات تبلیغاتی سعی دارد افکار عمومی داخل کشور را برای پذیرش توافق آتش بسی در استاندارد تسلیم آماده کند. آمریکا در حال وارد کردن ۵۰ هزار تفنگدار دریایی است. ایالات متحده برای در اختیار گرفتن تنگه هرمز با کشورهای منطقه رایزنی میکند. آمریکا خواستهاش درباره ایران را دنبال میکند، حال چه با توافق چه با حملات نظامی. وی در این خصوص متذکر شد: آمریکاییها نقشههای نظامی خود را پیش میبرند و مذاکره برای توافق در حاشیه این تلاشها جایگاهی نه چندان با اهمیت برایشان دارد. آنچه در مورد توافق با ایران از طرف ترامپ منتشر شد با اهداف و اقداماتی که نظامیان آمریکایی در منطقه انجام میدهند فاصله معنا داری دارد.
این کارشناس سیاسی ضمن تشریح بازی ایالات متحده در منطقه گفت: دو بار حمله در خلال مذاکرات نشان میدهد آمریکا مثل ما نتیجه گرفتن از طریق دیپلماسی را جدی نگرفته و کار خودش را میکند. مذاکره برایش یک ابزار است ولی برای رسیدن به هدف اش ابزارهای دیگر را زمین نگذاشته و گزینه تحمیل نظر زور برای ایالات متحده مهمتر از نتیجه گیری از طریق گفتوگو است.
وی درباره توافق و نتیجه احتمالی گفتوگوها اظهار داشت: پاکستان برای عملیاتی شدن مذاکرات و توافق تلاش میکند. قطعاً گفتوگو های اسلام آباد جلسه دومی خواهد داشت و شاید توافقی حاصل شود. اتفاقاتی پشت پرده در جریان است ولی دستگاه دیپلماسی اطلاعات کافی و درست را به مردم نداده و پرسشهای بسیاری برای مردم و ما مطرح است. آنطور که از فضای داخلی بر میآید، شرایط به گونهای نیست که بتوان توافق را در دسترس خواند. باید در نظر داشته باشیم که مسائل مورد گفتوگو، موضوعاتی بحث برانگیز است.
این تحلیلگر سیاسی در ادامه یادآور شد: با توجه به وجود اختلافات اساسی بین هیئت مذاکره کننده ایرانی و طرف مقابل؛ به نظر نمیرسید ورود به توافقی جدید در فضای فعلی به سرعت ممکن شود. چند نقطه کلیدی در مذاکرات مورد اختلاف بود که باور پذیر نیست و در عرض چند روز در این موارد توافق حاصل شده باشد.
وی افزود: مسئله غنی سازی و موضوع اورانیوم ۶۰ درصدی محور اختلاف است. بهانه حملات آمریکا و اسرائیل به ایران همین مسائل بود و ریشه دههها اختلاف، تنش، تحریم و مذاکرات ناموفق همین مسئله است، پرسش این است که چطور میتوان ادعاهای ترامپ مبنی بر تحمیل این خواسته آمریکا و اسرائیل به ایران را پذیرفت؟!
این استاد علوم سیاسی ضمن تاکید بر پیچیده بودن کلاف اختلافات میان ایران و آمریکا، گفت: موضوع بعدی محور مقاومت و خلع سلاح حزب الله لبنان و مسئله محدود سازی توان موشکی ایران است. باز شدن تنگه هرمز هم مسئله مهم بعدی است. این اختلافات چیزی نیست که به سرعت قابل حل باشد. به ویژه در شرایط فعلی و با در نظر گرفتن فضای داخلی ایران، میل به زیاده خواهی ایالات متحده پاسخ مورد نظر را نمیگیرد.
وی در این خصوص اضافه کرد: اگرچه منطقه آماده پذیرش یک توافق نامه جدید است، اما آنچه ترامپ درباره دستاوردهایش از گفتوگو با ایرانیها ادعا کرده بیشتر شبیه به تسلیم است و قبول چنین شرایطی از طرف مذاکره کننده ایرانی بعید به نظر میرسد.
حسن هانی زاده در پایان گفتوگو تاکید کرد: ترامپ از خلال این آتش بس زمان میخواست. هر آن که این وقت تنفس کافی ارزیابی شود و فرصت لازم را کسب کنند، ترامپ زیر آتش بس میزند و حملات خود را از سر میگیرند. حضور نظامی ایالات متحده در منطقه کاهش پیدا نکرده و سنگینتر شده است. گزینه جنگ از احتمال توافق، جدیتر است.