ستاره صبح - فائزه صدر: امیر سعید ایروانی، سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران در سازمان ملل متحد، در نامهای به دبیر کل و رئیس شورای امنیت اعتراض کشور را نسبت به اظهارات تهدید آمیز رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا اعلام کرد. متن این نامه نشان میدهد، نزدیک بودن زمان آغاز درگیری نظامی درک شده و ایران سعی دارد توجه مجامع جهانی را نسبت به استفاده آمریکا از زور جلب کند. ستاره صبح در این رابطه با نعمت الله ایزدی، دیپلمات پیشین گفتوگو داشت که در ادامه میخوانید:
نعمت الله ایزدی در رابطه با نامه امیر سعید ایروانی به دبیر کل سازمان ملل گفت: نامه ایروانی به سازمان ملل اجرای یک پروتکل است. سازمان ملل مرجعی برای رسیدگی به چنین تهدیداتی است. ساختار سازمان ملل، شورای امنیت و منشور ملل؛ مواردی در خود دارد که کشورها را برای رسیدگی به وضعیت خود در دادخواهی محق و مجاب میکند. سازمان ملل در چنین مواردی محل رجوع است ولی اثر بخش بودن این روند بحثی دیگر است.
ایزدی افزود: این کار ایران نوعی ثبت در تاریخ است. اگر بنا باشد روزی به وقایع امروز رسیدگی گردد، با این اسناد مشخص میشود کشورهای عضو سازمان ملل چه اقداماتی کردهاند. این کار از این منظر یک پروتکل است و اقدامی منطقی بود، اما همانطور که اشاره شد، نمیتوان درباره میزان اثر بخشی آن صحبت کرد.
وی در ادامه اظهار داشت: تاریخ نشان داده سازمان ملل همواره تحت سلطه قدرتمندان عضو خود است. اعضای دائم شورای امنیت، کشورهای تأثیر گذار و دیگر بلوک بندیهای درون این مجموعه فضایی مساعد برای به کرسی نشستن اراده قدرتمندان جهان است. میزان اثر بخشی این اقدام برای ایران، به نوع یارگیری و توان و قدرت کشور در جامعه بینالملل بستگی دارد.
سفیر پیشین در روسیه با یادآوری روندهای دیپلماتیک و میزان تأثیر این اقدامات گفت: البته این کار باید انجام میشد چرا که یک پروتکل و عرف است و برای ثبت در تاریخ کاری درست بوده است. اگر هیچ اقدامی صورت نمیگرفت در آینده به وقت تظلم خواهی و ورود به روندهای حقوقی، استنادی نمیبود و چیزی وجود نداشت. کاری که صورت گرفت در این محدوده تحلیل میشود.
وی افزود: اگر جنگ آغاز شود کارهایی که در این مجمع بینالمللی انجام خواهد شد در حد موضع گیری دبیر کل سازمان ملل، ابراز نگرانی و دعوت طرفین به خاتمه جنگ یا خویشتن داری است. این رفتارهای سازمان ملل نیز دیگر نخ نما شده و بی تأثیر بوده و هست. از سازمان ملل نمیتوان انتظار بیشتری داشت. این دیپلمات پیشین ضمن ابراز ناامیدی از احتمال محکوم کردن ایالات متحده در شورای امنیت گفت: تصمیمات مهم در شورای امنیت سازمان ملل گرفته میشود که با وجود داشتن ۵ عضو دائم دارای حق وتو که آمریکا یکی از آنها است چه امیدی برای ما باقی میماند. کشوری که تهدید و تهاجم از جانب او محل بحث است عضو دائم شورای امنیت است و حق وتو دارد. طبیعی است که در این ساز و کار هیچ قطعنامهای علیه آمریکا تصویب نخواهد شد! وی در این خصوص اضافه کرد: اسرائیل عضو دائم شورای امنیت سازمان ملل نیست، ولی به دلیل روابط ویژه این کشور با آمریکا درباره اسرائیل هم قطعنامهای در این مجمع تصویب نمیشود! حالا بحث آمریکا است و در چنین فضایی انتظاری از شورای امنیت سازمان ملل و کلیت این سازمان نمیرود.
ایزدی افزود: شاید در مجمع عمومی صحبتهایی شود و رئیس دورهای شورای امنیت بیانیهای بدهد، ولی آنچه که برای ایران مهم است آنجا رخ نخواهد داد. بیانیه محکومیت یا قطعنامهای برای محکومیت صادر نخواهد شد. در جنگ احتمالی بین ایران و آمریکا به دبیر کل سازمان ملل مأموریتی برای خاتمه تنش داده نخواهد شد چون آمریکا در این مجموعه دارای حق وتو است.
سفیر پیشین جمهوری اسلامی در روسیه با اشاره به عدم حمایت نظامی قدرتهای شرقی از ایران در صورت وقوع جنگ، یادآور شد: در صورت آغاز درگیری نظامی قدرتهای شرقی حامی جمهوری اسلامی رسماً اعلام کردهاند که کاری نمیتوانیم بکنیم چون در این زمینه توافقی نداریم. حداکثر اقدامی که خواهیم دید، موضع گیری سیاسی به صورت شفاهی و در ادبیات مقامات آنها است. یا در شورای امنیت فعال خواهند شد و برای توقف جنگ پیش نویس قطعنامه ارائه خواهند کرد که در این مقاطع با توجه به حضورآمریکا و قدرتمندان اروپا در شورای امنیت و ساز و کار وتو، عملاً ممکن است این تلاشها به نتیجهای نرسد.
نعمت ایزدی در پایان گفتوگو متذکر شد: نمیتوانیم امیدی به سازمان ملل داشته باشیم، چون آمریکا به راحتی از کنار قطعنامهای که علیه اش تنظیم شده نمیگذرد. ما نباید توقعی از روسیه و چین داشته باشیم، چون آنها حدود حمایت خود را اعلام کردهاند. جمهوری اسلامی در جنگ با آمریکا برای دفاع از خود تنها باید به تواناییهای داخلیاش متکی باشد.