ستاره صبح - مریم اسدی برون: پس از آن که آمریکا طرح ۲۸ مادهای را برای حل و فصل جنگ اوکراین پیشنهاد کرد، مقامات اروپایی و اوکراینی نارضایتی خود را از این طرح ابراز کردند و تلاش شد تا متن توافق پیشنهادی تغییر کند. آمریکا و اوکراین در ژنو رایزنی انجام دادند، اما توافق پشت پرده ترامپ با پوتین همچنان وجود دارد. روز گذشته سرگئی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه گفت: «تماسهای روسیه و ایالات متحده مستمر و منظم است. ما با طرف آمریکایی در سطح کاری به منظور یافتن راه حلقابل قبول در حوزههای خاص توافق کرده ایم.» ستاره صبح برای بررسی تبعات این توافق با نعمت اله ایزدی، سفیر پیشین ایران در مسکو گفتوگو کرده که در ادامه میخوانید:
نعمت ایزدی با اشاره به ارتباطات پشت پرده روسیه و ایالات متحده، گفت: روسیه و آمریکا در توافقاتی که از گذشتههای دور نشان دارد به نتایجی رسیدهاند. در گذشته نیز با وجود رقابت یا دشمنی که ما بین دو کشور بود مسیرهای مخفی و دور از نظری برای همکاری طراحی شده بود. امروز در موضوع اوکراین نیز چنین اتفاقی رخ داده است.
ایزدی در این رابطه افزود: مهمترین مسئله در موضوع اوکراین، شخص زلنسکی است همچنین موضع اروپاییان در این جنگ نیز جزو مسائل آمریکا و روسیه بوده است. آنچه رخ میدهد، در نظام بینالملل اتفاقات خوشایندی نیست. این موضوع جنبه بینالمللی و در برخی مجامع جنبه حیثیتی پیدا کرده است. از این رو به نظر من اجازه داده نخواهد شد در این خصوص تصمیماتی گرفته شود که منافع و تمامیت ارضی کشوری را مورد تعرض قرار دهد. وی در ادامه اضافه کرد: توانایی و ظرفیت زلنسکی محدود است. او شخصاً دچار مشکلاتی است و مباحثی در داخل کشور علیه او مطرح است. از این رو او نمیتواند خودی نشان بدهد. صحنه بدی چیده شده و اروپاییان نگران هستند. وقتی پای آمریکا وسط باشد، اروپا آنچنان قوی نیست که بتواند با روسها تفاهم کند.
دیپلمات پیشین وزارت امور خارجه در انتقاد از طرح ایالات متحده برای پایان دادن به جنگ اوکراین، اظهار داشت: به عقیده من جامعه جهانی باید در برابر رویدادی که روسیه و آمریکا در تلاش برای رونمایی از آن هستند، مقاومت کند تا این سنت غلط در شیوه حلوفصل منازعات باب نشود. موضوع تمامیت ارضی اوکراین به مسئله سیاسی آمریکا و روسیه تبدیل شده است. شاهد تحمیل قدرت یک کشور بزرگ و زیر سؤال بردن اقتدار یک کشور کوچک هستیم.
وی گفت: این طرح به جاهای دیگر هم سرایت پیدا میکند و در صورت به نتیجه رسیدن این توافق، کشورهای ضعیفتر از این پس در حلوفصل منازعات خود با شکل جدید و تحمیلی از توافق روبهرو خواهند بود. به عقیده من جامعه جهانی باید نسبت به این موضوع عکس العمل نشان دهد.
سفیر پیشین ایران در مسکو با تشریح نقش اروپا در پایان منازعه اوکراین یادآور شد: اروپا با مسئله اوکراین در روابط خود با آمریکا دچار پارادوکس شده است. مسئله اوکراین، رابطه با آمریکا و جایگاه اروپا در ناتو برای این اتحادیه به شکلی در آمده که در نهایت بتوانند تأثیری مختصر بر تصمیمات از پیش اتخاذ شده بگذارند. نقش اروپا در توافق نهایی روسیه و آمریکا احتمالاً در حد پایین و بالا کردن متون توافق باشد. وی در ادامه خاطرنشان ساخت: اگر اروپا خواستهای بیش از این توافق و غیر از این طرح داشته باشد باید به طور یک طرفه به روسیه اعلان جنگ بدهد و با روسیه همکاری کند درحالیکه شرایط متزلزل سیاسی و نظامی در اوکراین به اروپا تضمین موفقیت نمیدهد. اروپاییان نمیتوانند در اوکراین نیرو پیاده کنند. این کار سخت است و مقدمه طولانیتر و گستردهتر شدن جنگ خواهد بود. ایزدی با تشریح جایگاه فعلی ولادمیر زلنسکی در سیاست داخلی اوکراین، گفت: مقاومتی داخلی در میان مردم اوکراین در جریان است و این کشور به جابهجایی قدرت نزدیک است. حتی صحبتهایی در رابطه با عدم مشروعیت زلنسکی برای امضای توافق مطرح میشود. این موارد میتواند مسیر توافق را منحرف کند، ولی با طرح آمریکا منازعه حتی به طور موقت هم که شده شکل متفاوتی پیدا خواهد کرد. وی افزود: شاید اوکراین ابتدا با یک آتش بس روبهرو شود و سپس مذاکرات صلح آغاز شود که میتواند بسیار طولانی باشد و در نهایت شرایط صلح ایجاد گردد. در هر صورت جایگاه سیاسی ولادیمیر زلنسکی به شدت متزلزل احساس میشود. احتمالاً جابهجایی قدرت در اوکراین با یک انتخابات صورت بگیرد و شرایط متفاوت شود. این کارشناس حوزه قفقاز در رابطه با احتمال تغییر سکاندار سیاسی اوکراین تصریح کرد: شرایط زلنسکی دیگر به صورتی نیست که بتوان کار سنگینی چون توافق را با او به اتمام رساند یا در جهت منافع ملی اوکراین روی اقتدار او حساب کرد، زیرا طولانی شدن جنگ و به نتیجه نرسیدن مذاکرات پیشین صلح جایگاه او را تضعیف کرده است. به عقیده من زلنسکی با یک انتخابات کنار میرود و دولتی که بتواند توافق آمریکا و روسیه را امضا کند بر سر کار میآید. وی در این خصوص اظهار داشت: امروز جهت گیری آمریکا و روسیه به سمتی است که جنگ اوکراین لااقل از نظر عملیاتی خاتمه پیدا کند و به آتش بس برسد و سایر مباحث پس از آن بحث شود. پوتین میخواهد از شر هزینههای جنگ خلاص شود و ترامپ به دنبال کسب جایگاه ممتاز یک رئیسجمهور است.
این کارشناس و تحلیلگر سیاست خارجی گفت: اجرایی شدن طرح آمریکا در اوکراین به هر قیمتی، میتواند آثار بدی در سایر نقاط جهان به جا بگذارد. این شیوه توافق یک بدعت است و توجه را به برخی منازعات بینالمللی و بعضی کشورها جلب خواهد کرد.
نعمت ایزدی در پایان گفتوگو متذکر شد: نزدیکی میان روسیه و آمریکا قطعاً در قالب معاملاتی رخ داده است آنها بدون بده بستان تفاهم نکردهاند و آثار منفی توافقشان دامنگیر برخی از کشورها خواهد شد.