معاون آموزش سازمان اورژانس کشور با اشاره به آمار مسمومیت‌های دارویی و شیمیایی، گفت: سالانه حدود ۱۰ هزار مصدوم ناشی از مسمومیت‌های دارویی و شیمیایی با خدمات اورژانس مواجه هستند.
حسن نوری ساری با اشاره به اهمیت پیشگیری از مسمومیت‌ها، اظهار کرد: به‌طور متوسط، سالانه حدود ۱۰ هزار مصدوم ناشی از مسمومیت‌های دارویی و شیمیایی با خدمات اورژانس مواجه هستند. اگرچه این آمار در مقایسه با حجم کلی عملیات اورژانس ۱۱۵ ممکن است چندان بالا به نظر نرسد، اما از آنجا که بسیاری از این موارد قابل پیشگیری هستند، اهمیت ویژه‌ای دارند.
مونوکسید کربن؛ خطری پنهان
وی با اشاره به افزایش خطر مسمومیت با مونوکسید کربن در ماه‌های سرد سال، اظهار کرد: از اوایل پاییز تا ماه‌های پایانی زمستان، موارد مسمومیت با مونوکسید کربن افزایش پیدا می‌کند و با توجه به آغاز فصل سرما، اکنون زمان مناسبی برای انجام اقدامات پیشگیرانه است.
معاون آموزش سازمان اورژانس کشور با بیان اینکه مونوکسید کربن گازی بی‌رنگ و بی‌بو است، افزود: افراد هنگام مواجهه با این گاز نمی‌توانند از طریق رنگ، بو یا سایر نشانه‌های حسی متوجه حضور آن شوند. از سوی دیگر، علائم اولیه مسمومیت مانند تهوع، استفراغ، سرگیجه و خواب‌آلودگی ممکن است اختصاصی نباشد و همین موضوع تشخیص به‌موقع را دشوار کند.
وی ادامه داد: مونوکسید کربن علاوه بر ایجاد علائم جسمی، می‌تواند قدرت قضاوت، هوشیاری و تصمیم‌گیری فرد را مختل کند. در چنین شرایطی، فرد ممکن است حتی متوجه خطر نشود و برای دریافت کمک یا مراجعه به مراکز درمانی تصمیم درستی نگیرد.
اختلال در قضاوت
نوری ساری برای تشریح خطر مسمومیت با مونوکسید کربن به یکی از تماس‌های برقرارشده با اورژانس ۱۱۵ اشاره کرد و گفت: در یک مورد، فردی با اورژانس تماس گرفته و گزارش داده بود که فرزندش از روی مبل افتاده و دچار آسیب شده است. با این حال، کارشناسان اورژانس در جریان مکالمه متوجه اختلال در نحوه صحبت کردن و قضاوت تماس‌گیرنده شدند.
وی افزود: تماس‌گیرنده همچنین توضیح داده بود که همسرش نیز پس از مشاهده حادثه دچار وضعیت نامناسبی شده است. با توجه به نشانه‌های غیرعادی در مکالمه، احتمال مسمومیت با مونوکسید کربن مطرح شد و نیروهای امدادی به محل اعزام شدند.
معاون آموزش سازمان اورژانس کشور ادامه داد: پس از رسیدن نیروهای امدادی و پیگیری وضعیت، مشخص شد اعضای خانواده در معرض خطر جدی قرار دارند. در چنین مواردی، تشخیص اختلال در قضاوت و تصمیم‌گیری فرد از طریق مکالمه تلفنی می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در نجات جان افراد داشته باشد. این گاز می‌تواند تمام اعضای یک خانواده را به‌طور هم‌زمان درگیر کند؛ بنابراین، نباید صرفاً به احساس شخصی افراد یا نبود علائم واضح برای تشخیص ایمنی محیط اتکا کرد.
نوری ساری با اشاره به آمار موارد مسمومیت با مونوکسید کربن اظهار کرد: بر اساس آمار مطرح‌شده، شمار موارد ثبت‌شده در سال‌های گذشته به حدود ۸۳۰ و ۸۵۷ مورد رسیده است. همچنین، حدود ۹۲ درصد از موارد مسمومیت مورد اشاره در منازل رخ داده و نیمی از این حوادث با آبگرمکن یا بخاری ارتباط داشته‌اند.
وی افزود: استفاده نادرست از وسایل گرمایشی، نقص در دودکش‌ها و تهویه نامناسب محیط از جمله عواملی هستند که می‌توانند خطر مسمومیت را افزایش دهند. شهروندان باید از عملکرد صحیح دودکش‌ها، نصب اصولی وسایل گرمایشی و تأمین تهویه مناسب اطمینان حاصل کنند و در صورت نیاز از کارشناسان آتش‌نشانی برای بررسی ایمنی محیط کمک بگیرند.
باز کردن پنجره به‌تنهایی کافی نیست
معاون آموزش سازمان اورژانس کشور با هشدار درباره تصور نادرست برخی افراد مبنی بر اینکه باز کردن پنجره برای رفع مسمومیت کافی است، گفت: در صورت بروز مسمومیت با مونوکسید کربن، باز کردن پنجره به‌تنهایی تضمینی برای رفع خطر نیست و افراد نباید با تصور ورود هوای تازه در محیط آلوده باقی بمانند.
وی تأکید کرد: اگر فردی در منزل یا هر محیط دیگری با علائم مشکوک به مسمومیت مواجه شد، باید در اسرع وقت از محل خارج شود و از ورود مجدد به محیط آلوده خودداری کند. همچنین، لازم است موضوع را به اورژانس ۱۱۵ اطلاع دهد و از افراد حاضر در محل بخواهد برای حفظ ایمنی از محیط خارج شوند.