به قلم سردبیر
ورود ابرناوهای آمریکایی به خلیج فارس حساس است و نشان از تحولات ژئوپلیتیکی در خاورمیانه دارد. موقعیت راهبردی، انرژی و منافع قدرتهای منطقهای و فرامنطقهای، بهطور مستمر صحنه فعل و انفعالات سیاسی و نظامی بوده و هست. حضور نظامی ایالات متحده و اعزام ناوهای هواپیمابر و برگزاری رزمایش، پیام آشکار و پنهانی به همراه دارد که ایران آن را باید درک و رصد کند.
اهداف آشکار حضور ابرناوها با عناوینی چون «حفظ امنیت کشتیرانی»، «حمایت از متحدان منطقهای» و «بازدارندگی در برابر تهدیدات» توجیه میشود اما پشتشان فشار بر ایران است. خلیج فارس شاهراه حیاتی انتقال انرژی جهان است و ناامنی در آن میتواند جهان را تحت تأثیر قرار دهد. از این منظر، واشنگتن تلاش میکند تا خود را ضامن ثبات منطقه و جهان معرفی کند و نمایش قدرت نظامی بدهد تا مانع از بروز درگیریهای گسترده شود. رزمایش نظامی در همین راستا، ارزیابی میشود. در خبرها آمده بود رزمایش 70 سناریو را بررسی می¬کند.
اما اهداف پنهان قابل بررسی است. ورود ابرناوها همزمان با تشدید تنش سیاسی در خاورمیانه معنا دار است؛ از مذاکرات هستهای و اختلافات دیپلماتیک گرفته تا نیروهای مورد حمایت ایران در منطقه و رقابتمنطقهای. حضور نظامی آمریکا میتواند ابزار فشار سیاسی یا گزینه نظامی باشد. نمایش قدرت، بیش از آنکه جنبه دفاعی داشته باشد، به دنبال چانهزنی در معادلات دیپلماتیک است.
آمریکا با برجستهسازی تهدیدات خارجی، به دنبال انسجام داخلی، توجیه بودجه کلان نظامی و تقویت صنایع تسلیحاتی است.
پیام آرایش نظامی برای کشورهای متحد آمریکا، البته حضور نظامی میتواند ناخواسته به تنش و ناامنی منجر شود که ضد «ثباتسازی» است.
ورود ابرناو آمریکا به خلیج فارس را باید فراتر از یک مانور نظامی ساده دید. این اقدام بخشی از یک بازی پیچیده قدرت در خاورمیانه است؛ بازیای که در آن، پیامها گاه بلند و آشکارند و گاه در لایههای پنهان دیپلماسی و منافع راهبردی نهفتهاند.