خسارت اختلال اینترنت
معاون سیاستگذاری و برنامهریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات درباره خسارت اختلال اینترنت به کسبوکارها گفت: این رقم بسته بهشدت و نوع اختلال، بین ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلیارد تومان در روز تخمین زده میشود. احسان چیتساز با اشاره به نبود آمار رسمی درباره خسارات ناشی از اختلال اینترنت در کشور اظهار داشت: برآورد رسمی درباره کل خسارات اقتصادی ناشی از اختلال یا قطع اینترنت وجود ندارد. گزارشهای کارشناسی مستقل و برآوردهای پژوهشگران این معاونت نشان میدهد که هرروز اختلال اینترنتی میتواند زیان میلیاردی به اقتصاد دیجیتال کشور وارد کند. به گفته وی، این برآورد بر پایه شاخصهایی مانند کاهش ترافیک ورودی و خروجی، افت فروش پلتفرمها، کاهش درآمد تبلیغات دیجیتال، آسیب به آموزش برخط و برهم خوردن زنجیره خدمات دیجیتال انجامشده است.
خاموشی تبلیغات آنلاین
چیتساز تأکید میکند: اگرچه این رقم بنا بر اختلال و نوع محدودیت متغیر است، اما بهطور متوسط روزانه بین ۴۰۰ تا ۶۰۰ میلیارد تومان تخمین زده میشود. خسارتهای ناشی از اختلال و قطعی اینترنت در ایران، بیش از همه در دو حوزه تبلیغات دیجیتال و گردشگری آنلاین است.
وی توضیح داد: در اقتصاد دیجیتال امروز، بسیاری از کسبوکارها برای معرفی محصول، جذب مشتری و رشد برند، بهشدت به تبلیغات آنلاین وابستهاند. اما هنگامیکه دسترسی کاربران به پلتفرمهای اصلی مختل میشود یا سرعت و کیفیت اتصال به حدی کاهش مییابد که تجربه کاربری بهشدت آسیب میبیند، نتیجهای جز کاهش بازدهی کمپینها، افزایش هزینههای تبلیغاتی و افت نرخ تبدیل به همراه نخواهد داشت.
تأثیر فضای پُرتنش بر اقتصاد
معاون سیاستگذاری و برنامهریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات گفت: فراتر از اثرات فنی، باید به یک حقیقت بنیادین اشاره کرد؛ در فضای پُرتنش و نا اطمینانی، کسی سفارش تبلیغ نمیدهد. کسبوکارها زمانی بودجه تبلیغاتی اختصاص میدهند که به آینده بازار امیدوار باشند و بتوانند رفتار مصرفکننده را پیشبینی کنند. اما در فضایی تیره که اختلالهای اینترنتی به یک قاعده تبدیلشدهاند، نه مخاطب وجود دارد، نه بستر مطمئن و نه اعتمادی برای برنامهریزی بلندمدت. در چنین شرایطی، تبلیغات بهجای یک سرمایهگذاری، به ریسکی برای سوخت سرمایه بدل میشود.
ضربه قطع اینترنت
معاون وزارت ارتباطات میگوید: در حوزه گردشگری نیز، شرکتهای خدمات رزرو آنلاین که به زیرساختهای ارتباطی سریع و بدون مانع نیاز دارند، از این وضعیت آسیبدیدهاند. کاهش اعتماد کاربران، اختلال در خدمات پرداخت و موقعیتیابی و بیثباتی در تعامل با مشتریان داخلی و خارجی، باعث شده تا بسیاری از آژانسهای خدمات مسافرتی و فعالان صنعت گردشگری ناچار شوند دامنه فعالیت خود را محدود یا حتی متوقف کنند. شرکتهای نرمافزاری، فریلنسرها و ارائهدهندگان خدمات بینالمللی که با بازارهای جهانی در ارتباط بودند، به دلیل نبود دسترسی پایدار به ابزارها، ارتباطات آنلاین و پلتفرمهای تخصصی، بسیاری از قراردادهای خود را ازدستدادهاند. استارتها، بهویژه آنهایی که در مراحل حساس جذب سرمایه یا توسعه بازار بودند، نیز تحتفشار مضاعف قرارگرفتهاند.
افزایش مشکلات آموزش دیجیتال
وی همچنین وضعیت آموزشهایی که بر بستر وب انجام میشوند را موردتوجه قرارداد و بیان داشت: آموزش آنلاین و خدمات دانشگاهی مجازی در این شرایط ناپایدار تضعیفشدهاند. دانشجویان، اساتید و مؤسسات آموزشی با مشکلات مکرر اتصال، چالش تعامل زنده و کاهش انگیزه کاربران روبهرو هستند.
فلج شدن دستگاههای اینترنتی
چیتساز در جمعبندی سخنان خود، بخشی از خسارات را ساختاری و روانی میداند و میگوید: در کنار آسیبهای مستقیم، بخش قابلتوجهی از خسارتها ناشی از پیامدهای روانی و ساختاری اختلال اینترنت است؛ از بیاعتمادی عمومی و اختلال در خدمات موقعیتیابی و نقشه گرفته تا فلج شدن دستگاههای وابسته به دادههای زنده، بهویژه در زمانهای حساس مانند تعطیلات گسترده، بحرانهای طبیعی یا مناسبتهای ملی. این صدمات زیرساخت اعتماد را تضعیف میکنند، سرمایه اجتماعی را تخریب میسازند و چرخهای نوآوری در کشور را کند میکنند.