لوگو
1405 يکشنبه 1 آذر
  • صفحه نخست
  • سیاست
  • سخن‌گاه
  • اقتصاد
  • شهروند
  • بین الملل
  • فرهنگ و هنر
  • سلامت
  • علم و فناوری
  • ورزش
  • خواندنی‌ها
  • آرشیو روزنامه
1405/08/30 - شماره 2875
نسخه چاپی
حمید الماسی نیا

جزیره قشم، خط مقدم صیانت از ایران

در روزهایی که سایه تنش‌های نظامی بر خلیج فارس و جنوب ایران سنگینی می‌کند، تعلق تاریخی و هویتی به جغرافیای ایران بیش از پیش معنا می‌یابد؛ جغرافیایی که از شمال تا جنوب و از مرزهای شرقی تا کرانه‌های غربی، با خاطره، فرهنگ، زبان و زیست مردمانش تعریف می‌شود. این مفهوم برای مردمانی که در مجاورت یکی از حساس‌ترین پهنه‌های راهبردی جهان زندگی می‌کنند، اهمیتی دوچندان دارد. جزیره قشم صرفاً جزیره‌ای در پهنه آبی خلیج فارس نیست؛ بخشی از هویت سرزمینی ایران و نقطه تلاقی امنیت، اقتصاد، فرهنگ و تمدن دریایی این کشور است. موقعیت جغرافیایی این جزیره همواره در معادلات منطقه‌ای اهمیت داشته، اما هویت و جایگاه آن را نمی‌توان به مختصات نظامی و ژئوپلیتیکی فروکاست.

  در معادلات امنیتی جنوب، جایگاه مردم کجاست؟
افزایش تنش‌های نظامی در خلیج فارس و تنگه هرمز، ناگزیر نگرانی ساکنان جزایر جنوبی ایران را به‌دنبال دارد، برای مردم جزیره قشم، امنیت مفهومی ملموس و روزمره است؛ استمرار فعالیت صیادان، اطمینان دریانوردان از مسیرهای تردد، پایداری تجارت دریایی، تداوم گردشگری و مهم‌تر از همه، آرامش خانواده‌هایی که معیشتشان به دریا وابسته است.
برای صیاد جزیره هنگام یا روستای شیب‌دراز، امکان رفتن به دریا و بازگشت سالم به خانه و برای لنج‌دار درگهان و بندرهای جزیره، یعنی تداوم فعالیت اقتصادی و اطمینان از آینده شغلی و برای فعال گردشگری، یعنی حفظ اعتماد مسافران و استمرار چرخه اقتصادی جزیره قشم، امنیت معنادار می‌شود.
از این منظر، هر تحلیل درباره امنیت خلیج فارس که زندگی اجتماعی و اقتصادی ساکنان جزایر را نادیده بگیرد، تحلیلی ناقص است و اهمیت راهبردی جزیره قشم زمانی به مزیتی ملی بدل می‌شود که با امنیت پایدار، توسعه متوازن و رضایت عمومی ساکنان همراه باشد.

  امنیت سرزمینی بدون امنیت معیشتی کامل نیست
یکی از مهم‌ترین ضرورت‌های امروز جنوب کشور، عبور از نگاه صرفاً جغرافیایی و نظامی به مفهوم امنیت است. جزایر ایرانی خلیج فارس برای ایفای نقش راهبردی خود به زیرساخت‌های پایدار، خدمات امدادی و درمانی مجهز، شبکه ارتباطی مطمئن، امکانات دریایی، مدیریت بحران و اقتصادی مقاوم در برابر شوک‌های منطقه‌ای نیاز دارند.
جزیره قشم با ظرفیت‌های گسترده در حوزه اقتصاد دریاپایه، گردشگری، صنایع دستی، تجارت و میراث فرهنگی، نباید در زمان بحران صرفاً به‌عنوان یک موقعیت راهبردی دیده شود. توجه به این جزیره باید در سیاست‌گذاری‌های توسعه‌ای نیز استمرار یابد و مردمی که در خط مقدم جغرافیای دریایی ایران زندگی می‌کنند، نباید تنها در روزهای تهدید و بحران به یاد آورده شوند. دسترسی پایدار به آب، خدمات بهداشتی و درمانی، حمل‌ونقل دریایی ایمن، حمایت از مشاغل محلی و ایجاد فرصت‌های اقتصادی، از الزامات واقعی امنیت پایدار در جزایر است.
مسئولیت اطلاع‌رسانی نیز اهمیتی ویژه دارد و در شرایط حساس نظامی، انتشار اخبار دقیق، پرهیز از شایعه‌سازی، شفافیت و حفظ آرامش عمومی به اندازه بسیاری از اقدامات اجرایی مهم است و جامعه محلی باید به اطلاعات معتبر و به‌موقع دسترسی داشته باشد و رسانه‌ها نیز با رعایت اصول حرفه‌ای، مرز روشنی میان مطالبه‌گری عمومی و انتشار اطلاعات تأییدنشده ترسیم کنند.

  خلیج فارس؛ فراتر از یک نام جغرافیایی
خلیج فارس تنها یک پهنه آبی و مسیر ارتباطی بین‌المللی نیست؛ بخشی از حافظه تاریخی ایران و بستر شکل‌گیری تمدن‌های دریایی، مناسبات تجاری و فرهنگ‌های ساحلی است، از جزایر ایرانی تا سواحل مکران و از بندرهای تاریخی هرمزگان تا خرمشهر، این جغرافیا حامل پیوندی عمیق میان سرزمین و دریاست. جزیره قشم با میراث طبیعی و فرهنگی کم‌نظیر خود، از ژئوپارک جهانی و جنگل‌های حرا تا دانش بومی دریانوردی، آیین‌های ساحلی و شیوه‌های سنتی معیشت، نمونه‌ای روشن از این پیوند است و حفاظت از این سرمایه‌ها نیز بخشی از صیانت از هویت ملی به شمار می‌آید و در چنین شرایطی، وطن‌دوستی نباید به شعارهای احساسی یا واکنش‌های مقطعی فروکاسته شود و وطن‌دوستی واقعی، در کنار دفاع از تمامیت ارضی، یعنی مطالبه توسعه و عدالت جغرافیایی، پاسداشت کرامت مرزنشینان، صیانت از محیط زیست و فراهم‌کردن امکان زندگی شایسته برای همه شهروندان است.
ایران، از شرق تا غرب و از شمال تا جنوب، پیکره‌ای به‌هم‌پیوسته است و نمی‌توان از اهمیت جزایر سخن گفت و مطالبات مردمانشان را نادیده گرفت؛ نمی‌توان از امنیت تنگه هرمز دفاع کرد و نسبت به آینده اقتصادی ساکنان سواحل آن بی‌تفاوت ماند و امروز جزیره قشم بیش از هر زمان دیگری به آرامش، هوشمندی در مدیریت بحران، اطلاع‌رسانی مسئولانه و حمایت عملی از مردم نیاز دارد و دفاع از سرزمین مسئولیتی ملی است؛ اما حفاظت از زندگی مردمانی که در این سرزمین زیست می‌کنند نیز بخشی جدایی‌ناپذیر از همین مسئولیت است.

 

Facebook Twitter Linkedin Whatsapp Pinterest Email

دیدگاه شما

دیدگاه شما پس از بررسی منتشر خواهد شد. نظراتی که حاوی توهین یا الفاظ نامناسب باشند، حذف می‌شوند.

تیتر خبرهای این صفحه

  • صالحی: سوگ میناب فراموش نمی‌شود
  • ۵۸۶ نمایشگاه هنرهای تجسمی در کشور برگزار شد
  • زنگ خطر برای برج آزادی
  • جزیره قشم، خط مقدم صیانت از ایران
  • معیارهای ارزیابی تشکل‌های فرهنگی
  • روزاسلیا رکورد تازه‌ای در لاتین گرمی ثبت کرد
لوگو
  • درباره ما
  • تماس با ما
  • همکاری با ما
  • تعرفه آگهی
  • نمایندگی‌ها
  • شناسنامه
  • مرامنامه
  • آرشیو
  • RSS

1401© :: کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به روزنامه ستاره صبح بوده و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلا مانع است.