بتول گرجی: وقتی برنامه روزانه به هم می‌ریزد، اتوبوس از دست می‌رود، کاری عقب می‌افتد یا خبری ناخوشایند می‌رسد، بعضی افراد زود آشفته می‌شوند و بعضی دیگر، با وجود نگرانی، راهی برای ادامه پیدا می‌کنند. تفاوت همیشه به شخصیت یا اراده مربوط نیست. پژوهش‌های تازه نشان می‌دهند عادت‌های ساده روزمره نیز ممکن است با توانایی سازگاری در شرایط دشوار ارتباط داشته باشند.
به گزارش ساینس‌دیلی، پژوهشگران دانشگاه بینگهمتون در بررسی نزدیک به ۴۰۰ دانشجو دریافتند افرادی که صبحانه را منظم‌تر می‌خورند، خواب کافی‌تری دارند و فعالیت بدنی انجام می‌دهند، معمولاً انعطاف‌پذیری روان‌شناختی بیشتری گزارش می‌کنند. این ویژگی به فرد کمک می‌کند هنگام روبه‌روشدن با فشار، احساساتش را تشخیص دهد، شرایط را از زاویه‌ای دیگر ببیند و به جای واکنش عجولانه، پاسخ مناسب‌تری انتخاب کند.
صبحانه؛ شروعی ساده
صبحانه در زندگی پرشتاب امروز گاهی نخستین قربانی کمبود وقت است. بسیاری از افراد با یک فنجان قهوه از خانه بیرون می‌روند و تا ظهر چیزی نمی‌خورند. در این پژوهش، خوردن صبحانه دست‌کم پنج روز در هفته با تاب‌آوری بیشتر ارتباط داشت. البته این نتیجه به معنای آن نیست که یک وعده غذایی به تنهایی مشکلات روانی را حل می‌کند یا همه افراد به برنامه غذایی یکسانی نیاز دارند.
خواب؛ فرصتی برای بازیابی
پژوهشگران همچنین مشاهده کردند دانشجویانی که کمتر از شش ساعت می‌خوابیدند، عموماً انعطاف‌پذیری روانی و تاب‌آوری پایین‌تری گزارش می‌کردند. کم‌خوابی می‌تواند تحمل ناکامی را دشوار کند و باعث شود مسئله‌ای کوچک، بزرگ‌تر از اندازه واقعی‌اش به نظر برسد. با این حال، مطالعه از پاسخ‌های پرسش‌نامه‌ای استفاده کرده و رابطه آماری را نشان می‌دهد، نه اینکه ثابت کند کم‌خوابی مستقیماً علت کاهش تاب‌آوری است.
تحرک به جای فشار بیشتر
در همین بررسی، فعالیت بدنی دست‌کم بیست‌دقیقه‌ای با انعطاف‌پذیری روان‌شناختی بیشتر همراه بود. این یافته خبر خوبی برای کسانی است که تصور می‌کنند ورزش فقط در باشگاه و با برنامه‌های سنگین معنا دارد. پیاده‌روی تند، دوچرخه‌سواری آرام، نرمش در خانه یا چند حرکت ساده در زمان استراحت می‌تواند راهی عملی برای افزودن تحرک به روز باشد.
انعطاف‌پذیری یعنی چه؟
انعطاف‌پذیری روان‌شناختی به معنای مثبت‌اندیشی اجباری یا نادیده‌گرفتن ناراحتی نیست. فرد همچنان ممکن است خشمگین، غمگین یا نگران شود، اما می‌تواند احساسش را ببیند و تصمیم بگیرد چگونه عمل کند. برای نمونه، کسی که پروازش را از دست داده، به جای گرفتارشدن در سرزنش خود، مشکل را می‌پذیرد و گزینه‌های بعدی را بررسی می‌کند.
پژوهشگران می‌گویند عادت‌های سالم ممکن است به تقویت این توانایی کمک کنند. با این حال، نتایج بر پایه گزارش شرکت‌کنندگان به دست آمده و نمی‌توان از آن نتیجه گرفت که همه افراد با خوردن صبحانه یا ورزش، به یک اندازه در برابر استرس مقاوم می‌شوند. فشارهای اقتصادی، شرایط خانوادگی، محیط کار و دسترسی به خدمات حمایتی نیز در تجربه استرس نقش دارند.
تغییر کوچک، نه نسخه جادویی
بهترین برداشت از این پژوهش، بازگشت به چند پایه قابل‌اجراست: غذایی منظم، خواب کافی و حرکت روزانه. لازم نیست از فردا برنامه‌ای بی‌نقص بسازیم. می‌توان ابتدا سه روز در هفته صبحانه خورد، ده دقیقه زودتر برای خواب آماده شد یا بخشی از مسیر روزانه را پیاده رفت. وقتی عادت کوچک جا افتاد، قدم بعدی آسان‌تر می‌شود.
این یافته‌ها وعده زندگی بدون اضطراب نمی‌دهند. هدف، حذف همه فشارها نیست، بلکه ایجاد فرصت بیشتر برای مکث، انتخاب و سازگاری است. اگر استرس شدید یا مداوم شده و زندگی روزمره را مختل می‌کند، کمک‌گرفتن از متخصص سلامت روان همچنان اهمیت دارد. عادت‌های روزانه می‌توانند پشتیبان باشند، اما جای درمان و حمایت حرفه‌ای را نمی‌گیرند.
برای آنکه این پیشنهادها جا بگیرند، بهتر است به جای تغییرهای بزرگ، یک نشانه ثابت انتخاب کنیم. مثلاً پس از بیدارشدن پرده‌ها را کنار بزنیم، صبحانه‌ای بخوریم و در میانه روز چند دقیقه راه برویم. ثبت این کارها روی تقویم می‌تواند به پیگیری کمک کند، اما اگر روزی از برنامه عقب ماندیم، لازم نیست همه تلاش را شکست‌خورده بدانیم. استمرار از کمال‌گرایی مهم‌تر است.
منبع: ساینس‌دیلی، به نقل از دانشگاه بینگهمتون