افزایش قیمت ارز حاصل برخورد چند عامل همزمان است. فشار جنگ بر منابع ارزی: اولین مسئله، فشار بر سمت عرضه ارز است. جنگ و محدودیتهای ناشی از آن، هزینه انتقال پول، تجارت و حملونقل را افزایش داده و دسترسی ایران به درآمدهای صادراتی را دشوارتر کرده است. تحریک انتظارات و افزایش تقاضای احتیاطی: در اقتصاد ایران، مردم و فعالان اقتصادی وقتی احتمال تشدید تحریم، کاهش درآمدهای ارزی یا طولانی شدن بحران را بالا میبینند، ممکن است بخشی از ریال خود را به ارز و طلا تبدیل کنند. کف بازار و قیمتسازان: عامل سوم، نقش بازار غیررسمی است. این بازار از نظر حجم لزوماً نماینده کل اقتصاد نیست، اما نرخهایی که در آن شکل میگیرد میتواند به مرجع ذهنی و لنگر انتظارات تورمی معاملهگران تبدیل شود. امارات؛ حلقه حساس تجارت و انتقال پول: عامل دیگری که از پاییز سال قبل و بویژه در شرایط فعلی اهمیت پیدا کرده، وضعیت مسیرهای مالی و تجاری ایران با امارات است. رویترز گزارش داده که این کشور در سال ۲۰۲۴ حدود ۳۰ درصد واردات ایران را به خود اختصاص داده بود. اما در شهریور امسال، بانک مرکزی امارات شعب بانک ملی ایران را از انجام تراکنشهای مالی منع کرد. ناهماهنگی سیاست های تجاری با سیاست های ارزی: در شرایطی که سیاست های وزارت صمت یک چیز است و با منابع ارزی و شرایط کشور سنخیت ندارد، سیاست های کنترلی بازارساز کماثر یا خنثی میشود.