ستاره صبح آنلاین به نقل از سی ان ان: نننا کالو، هنرمند بریتانیایی-نیجریهای که به ساخت مجسمههای پارچهای بزرگمقیاس و طراحیهای دایرهای و گردابیشکل شهرت دارد، بهعنوان نخستین هنرمند دارای ناتوانی یادگیری موفق به دریافت جایزه ترنر شد؛ یکی از معتبرترین جوایز هنر معاصر در جهان.
نننا کالوی متولد گلاسگو، که هنرمندی دارای ناتوانی یادگیری، اوتیسم و توان محدود در ارتباط کلامی است، روز سهشنبه در مراسمی در شهر بردفورد بریتانیا این جایزه را دریافت کرد. جایزه ترنر پیشتر به چهرههای برجستهای چون دیمین هرست و فیلمساز مشهور، استیو مککوئین، تعلق گرفته بود.
کالو هنگام دریافت جایزه روی صحنه رفت و دو نماینده از مؤسسه ActionSpace، خیریهای که بیش از ۲۵ سال پیش او را بهعنوان هنرمند مقیم به استودیوی خود معرفی کرده بود، همراهیاش کردند. شارلوت هالینزهد، مدیر توسعه هنرمندان این سازمان و مدیر استودیوی کالو، در سخنانی به نمایندگی از این هنرمند ۵۹ ساله اعلام کرد که او «تاریخساز» شده است.
هالینزهد گفت: «این بانوی شگفتانگیز سالهای بسیار و با تلاشی طاقتفرسا کار کرده است. دیدن اینکه سرانجام به شایستگی به رسمیت شناخته میشود، فوقالعاده است.» او با اشاره به چالشهای فراوانی که کالو در مسیر حرفهای خود با آنها روبهرو بوده، افزود: «وقتی نننا در سال ۱۹۹۹ همکاریاش را با ActionSpace آغاز کرد، دنیای هنر علاقهای به کار او نداشت. آثارش دیده نمیشد، مورد احترام قرار نمیگرفت و اصلاً ‘مد روز’ به حساب نمیآمد. نننا با تبعیضهای گستردهای روبهرو بوده که تا امروز هم ادامه دارد. امیدواریم این جایزه این پیشداوریها را در هم بشکند.»
کالو که سالها به خلق آثار دوبعدی میپرداخت، حدود ۱۵ سال پیش به ساخت مجسمههایی روی آورد که امضای هنری او محسوب میشوند. این آثار معمولاً با ساختارهای حلقهای یا لولهای، یا بستههایی شبیه پیله از منسوجات و کاغذ آغاز میشوند که با سلفون و نوار چسب فشرده شدهاند. سپس او با حرکات تکراری و وسواسگونه، لایهلایه مواد مختلفی چون طناب، نوارهای رنگارنگ پارچه و حتی نوار مغناطیسی داخل نوارهای ویدئویی VHS را به دور آنها میپیچد و میبندد.
از حدود سال ۲۰۱۳، کالو مجموعهای از طراحیهای دایرهای متمایز را نیز آغاز کرد؛ گردابهایی از خطوط همپوشان با مرکب، ماژیک اکریلیک، گرافیت یا پاستل روغنی که اغلب بهصورت دوتایی یا سهتایی ارائه میشوند. این آثار بهدلیل حرکتهای تکراری و چرخشی دست، حالتی پرانرژی و خلسهگونه دارند.
هیات داوران جایزه ترنر، کالو را بهطور خاص برای اثر «طراحی ۲۱» که بخشی از یک نمایشگاه گروهی در لیورپول بود و نیز مجموعه «مجسمههای آویزان ۱ تا ۱۰» که در رویداد بینالمللی مانیفستا در بارسلونای اسپانیا به نمایش درآمد، شایسته این جایزه دانستند. داوران آثار او را «جسورانه و تأثیرگذار» توصیف کردند و از «ترجمه زنده و پویا از حرکتهای بیانی به مجسمه و طراحی انتزاعی» و همچنین «تسلط او بر مقیاس، ترکیببندی و رنگ» ستایش کردند.
کالو نخستین نمایشگاه انفرادی خود را در سال ۲۰۱۸ در گلاسگو برگزار کرد، اما با وجود سابقه طولانی فعالیت هنری، تنها پس از نمایش آثارش در گالری Arcadia Missa لندن در سال گذشته بود که وارد بازار حرفهای هنر شد. این گالری اکنون نمایندگی رسمی او را بر عهده دارد. Arcadia Missa در پستی اینستاگرامی، پیروزی کالو را «لحظهای برای بهرسمیتشناسی» توصیف کرد که «بیتردید در سالهای آینده بر گفتمان و فرهنگ هنر تأثیر خواهد گذاشت».
جایزه ترنر که در سال ۱۹۸۴ بنیان گذاشته شد، به هنرمندانی که در بریتانیا متولد شده یا در این کشور فعالیت میکنند اعطا میشود و نام خود را از نقاش رمانتیک انگلیسی، ج.م.و. ترنر، گرفته است. این جایزه در دهه ۱۹۹۰ به اوج شهرت فرهنگی خود رسید و هنرمندانی چون آنیش کاپور، آنتونی گورملی، گریسون پری و ولفگانگ تیلمانس نیز از برندگان آن بودهاند.
نننا کالو بابت این موفقیت ۲۵ هزار پوند جایزه نقدی دریافت میکند و سایر نامزدهای نهایی هرکدام ۱۰ هزار پوند بهعنوان جایزه دریافت خواهند کرد.