گروه بین الملل: اسرائیل در شرایطی وارد مرحله تازه‌ای از رقابت‌های سیاسی شده که مجموعه‌ای از بحران‌های امنیتی، اجتماعی و اقتصادی، ساختار قدرت این رژیم را با چالش روبه‌رو کرده است. پیامدهای جنگ غزه، شکست اطلاعاتی هفتم اکتبر، اختلاف بر سر خدمت سربازی یهودیان افراطی و افزایش نارضایتی عمومی، فضای سیاسی را پیچیده‌تر از گذشته کرده است. در این میان، بنیامین نتانیاهو که طولانی‌ترین دوره نخست‌وزیری در تاریخ اسرائیل را در کارنامه دارد، برای حفظ قدرت با مخالفانی روبه‌رو است که تلاش می‌کنند ائتلاف حاکم را کنار بزنند. به گزارش خبرآنلاین، انتخابات پارلمانی اسرائیل در شرایطی برگزار می‌شود که رقابت اصلی میان ائتلاف راست‌گرای حاکم به رهبری نتانیاهو و جریان مخالفان شکل گرفته است. مسئله مهم این است که هیچ‌یک از دو اردوگاه به‌تنهایی از شانس قطعی برای کسب اکثریت ۶۱ کرسی از مجموع ۱۲۰ کرسی کنست برخوردار نیستند. همین وضعیت احتمال تداوم بن‌بست سیاسی و دشواری تشکیل دولت جدید را افزایش داده است.
جنگ و بحران اعتماد عمومی
یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر انتخابات، پیامدهای حمله هفتم اکتبر ۲۰۲۳ و ناکامی دستگاه‌های امنیتی اسرائیل در پیش‌بینی و جلوگیری از آن است. با گذشت زمان، انتقادها از عملکرد دولت نتانیاهو همچنان ادامه دارد. مخالفان معتقدند نخست‌وزیر باید مسئولیت سیاسی این شکست را بپذیرد و زمینه تشکیل کمیسیون تحقیق مستقل درباره ابعاد آن را فراهم کند. در کنار این موضوع، جنگ غزه و پیامدهای اقتصادی و اجتماعی آن نیز به یکی از محورهای اصلی اختلافات سیاسی تبدیل شده است. افزایش هزینه‌های نظامی، فشار بر بودجه عمومی، آسیب به فعالیت‌های اقتصادی و نگرانی از گسترش درگیری‌های منطقه‌ای، نارضایتی بخش‌هایی از جامعه را افزایش داده است. در چنین شرایطی، دولت با این پرسش روبه‌رو است که چگونه می‌تواند میان ادامه سیاست‌های نظامی و بازگرداندن ثبات اقتصادی و اجتماعی تعادل برقرار کند.
اختلاف بر سر سربازی حریدی‌ها
یکی دیگر از مهم‌ترین شکاف‌های داخلی اسرائیل، مسئله معافیت یهودیان افراطی مذهبی یا حریدی‌ها از خدمت سربازی است. در شرایطی که بخش بزرگی از جامعه اسرائیل با فشارهای ناشی از خدمت نظامی و پیامدهای جنگ مواجه است، ادامه معافیت این گروه با اعتراض احزاب سکولار و بخشی از افکار عمومی روبه‌رو شده است. این مسئله تنها یک اختلاف اجتماعی نیست، بلکه مستقیماً بر آینده ائتلاف‌های سیاسی تأثیر می‌گذارد. احزاب مذهبی که از متحدان اصلی نتانیاهو محسوب می‌شوند، خواهان حفظ امتیازات خود هستند، در حالی که مخالفان بر ضرورت توزیع عادلانه مسئولیت‌های نظامی تأکید دارند. به همین دلیل، هرگونه توافق برای تشکیل دولت آینده ناگزیر باید به این اختلاف پاسخ دهد.
مخالفان در جست‌وجوی ائتلاف
در اردوگاه مخالفان، چهره‌هایی مانند گادی آیزنکوت، نفتالی بنت و یائیر لاپید تلاش می‌کنند با کاهش اختلافات داخلی، زمینه پایان دادن به نخست‌وزیری نتانیاهو را فراهم کنند. با این حال، تفاوت دیدگاه‌های این جریان‌ها درباره مسائل امنیتی، مذهبی و نحوه اداره کشور، دستیابی به توافق را دشوار کرده است. در این میان، احزاب عربی نیز می‌توانند نقشی تعیین‌کننده داشته باشند. منصور عباس، رهبر حزب رعم، آمادگی خود را برای همکاری با مخالفان اعلام کرده است. با این حال، بخشی از رهبران اپوزیسیون همچنان با مشارکت رسمی احزاب عربی در دولت مخالف هستند. این تناقض می‌تواند مانع شکل‌گیری ائتلافی قدرتمند علیه نتانیاهو شود.
فلسطینیان و تناقض دموکراسی اسرائیل
یکی از ابعاد مهم انتخابات، محرومیت میلیون‌ها فلسطینی از مشارکت در تعیین ساختار سیاسی حاکم بر زندگی خود است. فلسطینیان ساکن غزه، کرانه باختری و قدس شرقی در انتخابات پارلمانی اسرائیل حق رأی ندارند، در حالی که شهرک‌نشینان اسرائیلی مستقر در همین مناطق از این حق برخوردارند. این وضعیت بار دیگر پرسش‌هایی جدی درباره ادعاهای دموکراتیک اسرائیل مطرح می‌کند.
پنج سناریو برای آینده سیاسی
آینده سیاسی اسرائیل با چند احتمال روبه‌رو است؛ از تداوم بن‌بست و برگزاری انتخابات مجدد گرفته تا تشکیل دولت اقلیت با حمایت احزاب عربی یا ائتلافی میان نتانیاهو و یکی از رهبران مخالفان. احتمال جدایی برخی نمایندگان از اردوگاه‌های سیاسی و پیوستن آنها به جریان رقیب نیز وجود دارد. حتی تغییر دولت نیز الزاماً به معنای تغییر اساسی سیاست‌های منطقه‌ای اسرائیل نخواهد بود. بسیاری از احزاب رقیب در موضوعات امنیتی و نظامی اشتراک نظر دارند. بنابراین بحران اصلی اسرائیل فراتر از رقابت میان نتانیاهو و مخالفان اوست و به شکاف‌های عمیق اجتماعی، مسئله فلسطین و فقدان چشم‌اندازی روشن برای پایان دادن به منازعات منطقه‌ای بازمی‌گردد.