گروه فرهنگ و هنر: سروش صحت با اشاره به تغییر عادت تماشای مخاطبان و دشواری جلب توجه آنها، میکرودراما را فرصتی تازه برای قصهگویی دانست و تأکید کرد که نویسندگان برای رسیدن به سبک شخصی، ابتدا باید آثار مورد علاقه خود را بشناسند، از آنها بیاموزند و با تمرین و بازنویسی، مسیر مستقل خود را پیدا کنند.
به گزارش ایرنا، سروش صحت، فیلمنامهنویس و کارگردان سینما و تلویزیون، در چهارمین کارگاه آموزشی ریلیمو با موضوع سریالسازی عمودی، درباره ویژگیهای روایت کوتاه، ضرورت شناخت سلیقه شخصی در نویسندگی و راههای جلب توجه مخاطب سخن گفت. او با اشاره به تغییر شیوه مصرف محتوا، معتقد است که در فضای امروز، ساختن داستانی جذاب در زمانی محدود، به شناخت دقیق ساختار روایت و انتخاب درست جزئیات نیاز دارد.
میکرودراما؛ فرصتی تازه
برای قصهگویی
صحت با بیان اینکه مخاطبان امروزی با حجم گستردهای از محتوا روبهرو هستند، گفت حتی همراه نگه داشتن تماشاگر برای یک سریال ۴۰ دقیقهای نیز میتواند دشوار باشد. از نظر او، دیده شدن یک اثر، بهویژه در حوزه فیلم کوتاه، لزوماً به کیفیت آن یا موفقیتش در جشنوارهها وابسته نیست و عوامل متعددی در برقراری ارتباط با مخاطب نقش دارند.
این کارگردان میکرودراما را قالبی تازه در کنار فیلم کوتاه و سریال دانست و تأکید کرد ظهور شیوههای جدید روایت به معنای کنار رفتن قالبهای کلاسیک نیست، بلکه امکان دیگری برای داستانگویی فراهم میکند.
به گفته صحت، تقسیم یک فیلم کوتاه به چند قسمت، بهتنهایی برای ساخت یک سریال موفق کافی نیست. هر قسمت باید ساختار مشخصی داشته باشد، اتفاقی را پیش ببرد و مخاطب را برای تماشای ادامه داستان کنجکاو نگه دارد.
پایان غافلگیرکننده، بدون منطق کافی نیست
صحت با تأکید بر اهمیت پایانبندی گفت غافلگیر کردن مخاطب نباید به هدفی مستقل از داستان تبدیل شود. پایان یک روایت زمانی اثرگذار است که از دل اتفاقهای قبلی بیرون بیاید و با منطق شخصیتها و مسیر داستان ارتباط داشته باشد.
او استفاده از اتفاقهای ناگهانی و نامرتبط برای ایجاد شوک را روشی ناکافی دانست و توضیح داد که در روایت کوتاه، به دلیل محدودیت زمان، انتخاب جزئیات اهمیت بیشتری پیدا میکند. نویسنده باید مشخص کند چه اطلاعاتی را به مخاطب بدهد و کدام اتفاقها برای پیشبرد داستان ضروری هستند.
در سریالسازی نیز پایان هر قسمت باید پرسشی معنادار در ذهن تماشاگر ایجاد کند. این تعلیق نباید صرفاً با پنهان کردن اطلاعات یا افزودن اتفاقی تصادفی شکل بگیرد، بلکه باید به موقعیت شخصیتها و ادامه طبیعی ماجرا وابسته باشد.
قواعد نویسندگی
راهنما نه فرمول قطعی
این فیلمنامهنویس با اشاره به قواعد رایج آموزش نویسندگی گفت آشنایی با اصول داستانپردازی به نویسنده کمک میکند آگاهانهتر تصمیم بگیرد، اما رعایت همه قواعد تضمینی برای موفقیت یک اثر نیست. ارزش نهایی داستان باید با توجه به نتیجه و تأثیر آن بررسی شود.
صحت همچنین به دشواریهای اقتصادی تولید فیلم اشاره کرد و افزایش هزینهها را یکی از عوامل پرریسک شدن فیلمسازی دانست؛ شرایطی که تصمیمگیری درباره سرمایهگذاری و تولید آثار را دشوارتر میکند.
از تقلید تا شکلگیری سبک شخصی
صحت مهمترین توصیه خود به علاقهمندان نویسندگی را شناخت سلیقه شخصی دانست. به اعتقاد او، کسانی که میخواهند داستان بنویسند یا میکرودراما بسازند، باید نمونههای مورد علاقه خود را انتخاب کنند و با دقت به نحوه آغاز داستان، معرفی شخصیتها، ترتیب اتفاقها و چگونگی پایانبندی توجه داشته باشند.
او تأکید کرد که نباید از تقلید در مراحل اولیه یادگیری ترسید؛ زیرا هیچکس از ابتدا سبک کاملاً مستقلی ندارد. نویسندگان ابتدا از آثار و الگوهای دیگران تأثیر میپذیرند و سپس با تمرین، تجربه و تغییر تدریجی این الگوها، به شیوه شخصی خود نزدیک میشوند.
در بخش عملی کارگاه نیز شرکتکنندگان به نوشتن دو قسمت کوتاه از یک داستان دعوت شدند تا چگونگی ایجاد موقعیت، طراحی تعلیق و ارتباط میان قسمتها را تمرین کنند. صحت همچنین بر اهمیت بازنویسی تأکید کرد و یادآور شد که ایده اولیه همیشه قابلیت تبدیل شدن به داستانی منسجم را ندارد.
چهارمین کارگاه آموزشی ریلیمو در شیراز برگزار شد و سروش صحت، مستانه مهاجر و محمود کلاری در آن به ارائه دیدگاههای خود پرداختند. جشنواره ریلیمو با تمرکز بر تولید و عرضه سریالهای اپیزودیک با روایت عمودی برگزار میشود و هوش مصنوعی نیز یکی از محورهای بخش ویژه آن است.