انتخاب تاریخ:   /  /   
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
شکل‌گیری فساد در دولت‌های دفاع مقدس، سازندگی، اصلاحات، احمدی‌نژاد و روحانی
ضرورت دوری سازمان‌های بین‌المللی از مسائل سیاسی
لوایح FATF همچنان در کما!
پنج توصیه راهبردی رهبر انقلاب به دولت
دولت در ایستگاه 1400
دعوت گزینشی از روزنامه‌ها در نشست با رئیس‌جمهور
تأثیر رابطه امارات و اسرائیل بر ژئوپلتیک منطقه و منافع ملی ایران
80 درصد داخلی؛ 20 درصد خارجی
کناره‌گیری داوطلبانه «شینزوآبه» از قدرت با کارنامه‌ درخشان
دلایل و پیامدهای کاهش نرخ زاد و ولد در کشور
تلاش نخست‌وزیر عراق برای ایجاد توازن در روابط با ایران، ایالات‌متحده و کشورهای عربی
آموزش عادلانه برای همه
صادرات بنزین ایران افزایش‌یافته است
کشور در میانه بحران‌ها؛ چه باید کرد؟
آقای روحانی به فکر جان مردم باشید و سنجیده سخن بگویید
تجمع اخیر مسافران وضعیت را وخیم کرد
دیدار اعضای گروه 1+4 به‌رغم فشارهای آمریکا
نقش ایالات‌متحده در نزدیکی ایران به چین
گزینه‌های مطرح برای انتخابات ریاست جمهوری سال 1400
ایران اجازه بازرسی یکی از دو محل توافق شده را داده است
معنای معامله امارات و اسرائیل برای خاورمیانه چیست؟
ناگفته‌های محمد هاشمی از نگرش هاشمی رفسنجانی به مردم
دشمن می‌خواست به بهانه کرونا کشور را تعطیل کنیم
سخنی با علیرضا پناهیان
اهداف پیدا و پنهان سفر گروسی به تهران
حمایت رئیس‌جمهور فرانسه از حاکمیت عراق
سازماندهی پسماندهای شمال با مخالفت مجلس دهم به سرانجام نرسید
۱۷ شهریور؛ فریاد آزادی‌خواهی و مبارزه با استبداد
افتتاح دو خط لوله سراسری انتقال گاز
تحلیل اجتماعی بازارهای سرمایه‌گذاری و پیامدهای آن برای ثروتمندان و فقرا
دست رد انگلستان، آلمان و فرانسه بر سینه ایالات‌متحده
پشت‌صحنه هجمه به دولت و نادیده گرفتن دستاوردهای آن چیست؟
شناسایی عوامل خرابکاری در سایت نطنز
پیشی گرفتن صادرات غیرنفتی از واردات پس از دولت مصدق
اعتیاد سازمان سیا به ادامه جنگ در افغانستان
حاشیه‌های سخنان رئیس بنیاد مستضعفان در فضای مجازی
مزیت‌های شکسته‌شدن انحصار وکالت در پرونده‌های مفاسد اقتصادی و دادگاه‌های انقلاب
برجام، مکانیسم ماشه و مخالفت‌های داخلی و خارجی
فروش نفت در برابر غذا ودارو ممکن نیست
هند جاده جدید ابریشم خود را از درون منفجر می‌کند
کارنامه مجلس یازدهم پس از صد روز؛ آیا سناریوی 84 در 1400 تکرار خواهد شد؟
آیت‌الله العظمی یوسف صانعی به ملکوت اعلا پیوست
طرح اصلاح قانون انتخابات ریاست جمهوری محدودکننده جمهوریت است
برجام توسط ستون پنجم داخلی طراحی شد!
تأثیر حملات 11 سپتامبر بر حس امنیت در آمریکا‌
ضرورت تغییر نگاه به چالش بی‌اعتمادی، مسائل منطقه‌ای و فرهنگ و تکنولوژی
یک‌تیر و دونشان آمریکا در نشست صلح افغانستان
تاثیر اتفاقات جدید خاورمیانه بر سیاست‌های ایران و ایالات متحده
مانورهای نظامی سالانه ایران در تنگه هرمز
دلایل لغو سفر وزیر امور خارجه به اروپا
بیشتر
کد خبر: 82653 | تاریخ : ۱۳۹۹/۶/۲۳ - 23:30
یک‌تیر و دونشان آمریکا در نشست صلح افغانستان
ابوالفضل ظهره‌وند، سفیر پیشین ایران در افغانستان در گفت‌وگو با ستاره صبح تشریح کرد

یک‌تیر و دونشان آمریکا در نشست صلح افغانستان

اشاره: نخستین نشست نمایندگان دولت افغانستان با گروه طالبان، بعد از ماه‌ها تأخیر، روز شنبه (۲۲ سنبله/شهریور) با حضور مایک پمپئو وزیر خارجه آمریکا در دوحه قطر برگزار شد. رهبری هیئت افغانستان برعهده عبدالله عبدالله رئیس شورای مصالحه ملی و رهبری هیئت طالبان برعهده عبدالحکیم حقانی بود. در این نشست عبدالله عبدالله از کنار گذاشتن اختلافات و رسیدن به راه‌حلی بر اساس اراده مردم سخن گفت. اما ملابرادر رئیس دفتر سیاسی طالبان بر تشکیل یک نظام اسلامی در افغانستان تأکید کرد. مایک پمپئو هم گفت: «انتخاب نظام سیاسی آینده افغانستان، انتخاب شماست». در این نشست دبیرکل سازمان ملل، دبیرکل ناتو و شماری از وزیران خارجه کشورهای مختلف نیز از طریق ویدئوکنفرانس سخنرانی کردند. باوجودآنکه نام محمدجواد ظریف هم در فهرست سخنرانان این نشست بود، اما وی به دوحه نرفت و سخنرانی نکرد. بااین‌حال وزارت امور خارجه ایران در بیانیه‌ای از آغاز گفت‌وگوهای بین الافغانی استقبال کرد. براساس توافق روز 10 اسفند 98، قرار بود گفت‌وگوهای بین‌الافغانی ده روز پس از امضای توافقنامه صلح طالبان و آمریکا آغاز شود؛ اما تأخیر در رهایی پنج هزار نفر از زندانیان طالبان؛ پیش‌شرط طالبان برای آغاز این گفت‌وگوها، این روند را بیش از هفت ماه با تأخیر روبه‌رو کرد. دراین‌ارتباط ستاره صبح به سراغ ابوالفضل ظهره‌وند، سرکنسول ایران در مزار شریف در دولت سازندگی، مشاور معاون وزارت امور خارجه در دولت اصلاحات و سفیر فوق‌العاده و تام‌الاختیار ایران در افغانستان در دولت محمود احمدی‌نژاد رفت تا نظر او را در خصوص نشست دوحه و گفت‌وگوهای بین الافغانی جویا شود. مشروح گفت‌وگوی این دیپلمات پیشین ایرانی با مصطفا صباغ، روزنامه‌نگار را در ادامه می‌خوانید.

ستاره صبح-

مبادله پنج هزار زندانی طالبان با یک هزار زندانی دولت از مواد اصلی سند صلح طالبان و آمریکا بود و قرار بود این کار هم در ده روز به انجام برسد اما عملی شدن آن به دلیل مخالفت‌های حکومت افغانستان ماه‌ها را در برگرفت اما سرانجام تکمیل شد. گفت‌وگوهای صلح طالبان با آمریکا نیز حدود هجده ماه را در برگرفت تا سرانجام به امضای این سند انجامید، به نظر می‌رسد بحث‌های اختلافی میان دولت و طالبان نیز به این زودی‌ها قابل‌حل نباشد. در چند ماه گذشته جسته‌وگریخته طرفین بارها موضوعاتی را که نقاط اختلافی‌شان را برجسته می‌سازد، تکرار کرده و قرار است بر سر حل این موضوعات هیئت‌های دو طرف گفت‌وگوها را از روز دوشنبه آغاز کنند.

امارت یا جمهوریت؟
مهم‌ترین بحثی که بارها از سوی مقام‌های حکومتی مطرح‌شده بحث نظام آینده در افغانستان است. مقام‌های حکومت بارها به حفظ نظام جمهوریت تأکید کرده‌اند. محمد اشرف غنی، رئیس‌جمهوری افغانستان پیش‌ازاین بارها حتی در کارزارهای انتخاباتی خود تأکید کرده که حاضر نیست در گفت‌وگوهای صلح بر سر جمهوریت معامله کند. حکومت همچنین بارها گفت که امارت طالبان دیگر قابل‌برگشت نیست. آنچه به نظر می‌رسد بسیاری از اعضای جامعه جهانی نیز حامی آن هستند. در قطعنامه‌ای که شورای امنیت سازمان ملل متحد در حمایت از توافقنامه صلح آمریکا و طالبان منتشر کرده بود، آمده که «این نهاد امارت اسلامی افغانستان را به رسمیت نمی‌شناسد و شورای امنیت سازمان ملل متحد از بازگشت امارت اسلامی حمایت نمی‌کند.» زلمی خلیلزاد، نماینده ویژه آمریکا برای صلح افغانستان نیز پیش‌ازاین گفته بود که روی کار آمدن امارت اسلامی برای آمریکا قابل‌قبول نیست و آن‌ها طرفدار حکومتی هستند که مطابق مذاکره و گفتمان به میان آید. اما در آخرین پیام هبت الله آخوندزاده، رهبر گروه طالبان که حدود دو ماه پیش منتشرشده بود، با اشاره به گفت‌وگوهای صلح گفته‌شده بود، این گروه به آستانه حاکمیت نظام اسلامی در افغانستان رسیده است. به گفته برخی صاحب‌نظران، در قدم نخست دولت احتمالاً بر آتش‌بس سراسری تأکید خواهد کرد و طالبان روی تغییر نظام و حاکمیت نظام سیاسی مبتنی بر شریعت بحث خواهند کرد که از مجرای تغییر حکومت و روی کار آمدن حکومت موقت امکان‌پذیر خواهد بود. به باور آنان، «بدون اجماع منطقه‌ای و فشار جامعه جهانی به‌خصوص آمریکا رسیدن به نقطه مشترک برای هر دو طرف اگر غیرممکن نباشد، بسیار دشوار خواهد بود.» جامعه جهانی نیز ازجمله اتحادیه اروپا و آمریکا نیز اعلام کرده است آینده کمک‌های مادی و سیاسی آن‌ها به افغانستان وابسته به دستاوردهای گفت‌وگوهای صلح خواهد بود.

قانون اساسی افغانستان
طالبان حدود دو سال پیش در یک نشست در مسکو گفته بودند که برای این گروه قانون اساسی کنونی افغانستان اعتبار ندارد و این سند از سوی کشورهای غربی بر مردم این کشور تحمیل‌شده است و باید این قانون با معیارهای اسلامی و ارزش‌های افغانی پس از خروج نیروهای خارجی تدوین شود. در اواخر سال ۱۳۹۶ ، محمد اشرف غنی، رئیس‌جمهوری افغانستان نقشه راهی را برای صلح در نشست پروسه کابل اعلام کرد. او در این نقشه راه اعلام کرد که حاضر است بدون هیچ پیش‌شرطی با طالبان گفت‌وگوهای صلح را آغاز کند درحالی‌که پیش‌ازاین رهبران افغانستان بر قبول قانون اساسی از سوی این گروه به‌عنوان یک پیش‌شرط برای صلح تأکید داشتند. آقای غنی در این نقشه راه گفت که حاضر است تعدیل قانون اساسی را مطابق احکام آن بپذیرد اما بر تأمین حقوق و مکلفیت‌های اتباع به‌ویژه زنان تأکید کرد. رئیس‌جمهوری افغانستان بارها تأکید کرده که در گفت‌وگوهای صلح دستاوردهای سال‌های گذشته و حقوق و آزادی‌های شهروندان به‌خصوص زنان خطوط سرخی هستند که از آن‌ها نخواهند گذشت.

حقوق زنان
زنان در سال‌های حاکمیت طالبان از بسیاری از حقوق‌شان محروم بودند حق تحصیل و کار را نداشتند، حتی نمی‌توانستند به‌تنهایی گشت‌وگذار کنند و مکلف به پوشیدن حجاب اجباری (چادری) بودند. از زمان مطرح‌شدن صلح با طالبان، بازگشت این گروه نگرانی‌های زیادی را برای زنان به میان آورده که مبادا بار دیگر از حقوق و آزادی‌هایشان محروم شوند. زنان بارها این نگرانی خود را مطرح کردند. به‌تازگی کمیسیون حقوق بشر، جامعه مدنی و امور زنان مجلس نمایندگان و گروه پارلمانی زنان افغانستان نامه‌ای را به کنگره آمریکا فرستادند و گفتند که از روند صلح نگران هستند. آن‌ها تأکید کردند که توافق با طالبان نباید به قیمت از دست دادن هیچ‌یک از ارزش‌های حقوق بشر، حقوق زنان، آزادی بیان، حقوق اقلیت‌ها و مشارکت‌های سیاسی و مدنی همه اقشار جامعه تمام شود. طالبان اما اکنون تأکیددارند که آن‌ها علیه حقوق زنان نیستند و از حقوق آن‌ها با ملاحظاتی ازجمله «مطابقت با ارزش‌های اسلامی» یاد می‌کنند. در پیام عید فطر رهبر طالبان نیز در پاسخ به نگرانی شماری از نظام آینده این گروه پس از پایان جنگ، گفته بود او اطمینان می‌دهد که در این نظام پالیسی انحصارطلبانه وجود ندارد و حقوق همه اعم از زن و مرد تأمین خواهد شد اما او بر رعایت شریعت اسلام در این نظام تأکید کرده بود.

آزادی بیان و رسانه‌ها
در چند سال گذشته بارها خبرنگاران و کارمندان رسانه‌ها هدف حملات مخالفان مسلح قرار گرفتند. طالبان مسئولیت شماری از آن‌ها را به عهده گرفته است. اگرچه مقام‌های حکومتی می‌گویند در گفت‌وگوهای صلح آزادی بیان و رسانه‌ها معامله نمی‌شود اما فعالان این عرصه نیز نگران از دست دادن دستاوردهایشان با بازگشت طالبان‌اند. نهاد نی، حمایت‌کننده رسانه‌های آزاد افغانستان به‌تازگی وضعیت دسترسی به اطلاعات را در افغانستان بحرانی خواند. مسئولین این نهاد ادعا کردند که ممکن در پشت پرده این وضعیت یکی از سناریوها، تلاش حلقاتی در حکومت برای خشنود ساختن طالبان و راضی کردن آن‌ها در گفت‌وگوهای صلح باشد.

آتش‌بس و سرنوشت ارتش
حدود یک و نیم سال پیش گزارش‌هایی از خواست طالبان برای منحل شدن ارتش افغانستان پس از به میان آمدن صلح در شماری از رسانه‌های افغانستان منتشر شد، چیزی که بعدتر این گروه گفت هدفشان تغییر وظایف ارتش بوده نه منحل کردن آن. آن زمان سرور دانش، معاون دوم ریاست جمهوری نیز در نشستی گفت که طالبان در تلاش تضعیف روحیه سربازان افغانستان هستند و «آرزوی انحلال ارتش افغانستان را با خود به گور خواهند برد». آن‌طرف میدان جنگ سرنوشت جنگجویان طالبان نیز مبهم است. گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی افغانستان نیز یک‌بار در پیشنهادی که برای صلح با طالبان به حکومت کرده بود، از دولت خواسته بود که هزینه نیروهای نظامی این گروه چون پرداخت حقوق به آن‌ها را به گردن بگیرد. بی سرنوشت ماندن جنگجویان طالبان از دلایلی است که شماری به این باورند که به همین اساس طالبان طرح آتش‌بس را پیش از رسیدن به نتایج گفت‌وگوهای صلح نمی‌پذیرد. آتش‌بس نیز از موضوعات جنجالی در گفت‌وگوهای صلح خواهد بود. موضوعی که حکومت و همکاران بین‌المللی‌اش حتی پیش از آغاز گفت‌وگوها خواهان آن شده اما طالبان بارها گفته در این مورد در جریان گفت‌وگوها تصمیم گرفته خواهد شد. به‌هرحال سرنوشت قوای امنیتی افغانستان از دشوارترین موضوعات موردبحث در گفت‌وگوهای صلح خواهد بود.

نظر دیپلمات پیشین
ابوالفضل ظهره‌وند، سفیر پیشین ایران در افغانستان در گفت‌وگو با ستاره صبح گفت: «طالبان سال‌هاست که موضوع تشکیل خلافت یا امارت اسلامی را مطرح کرده و می‌کنند. به‌هرحال ازآنجایی‌که قرائت‌های مختلفی هم از اسلام توسط گروه‌های تندرو القاعده، داعش، وهابیون، سلفی‌ها و... وجود دارد، مشکلی که وجود دارد این است که طالبان به دنبال شکل‌دهی به ساختار جایگزینی برای ساختار فعلی هستند. درواقع باوجود نوزده سال تلاشی که توسط ملت افغانستان، کمک‌های جامعه بین‌المللی، و... در افغانستان صورت گرفته، طالبان به دنبال آن‌اند تا در صورت فروپاشی نظام فعلی، ساختار دلخواه خود را برپا کنند. قطعاً مردم افغانستان که همواره پشتیبان ساختار فعلی حکومت بوده و هستند، این موضوع را برنمی‌تابند و حاضر نیستند به دو دهه قبل بازگردند که طالبان در افغانستان، امارت اسلامی برپا کرده بودند. بنابراین یکی از چالش‌های نشست بین الافغانی در دوحه قطر، همین موضوع ساختار سیاسی و قانون اساسی است. خطوط قرمزی که اکنون تیم مذاکره‌کننده دولت افغانستان به رهبری عبدالله عبدالله دارد، صیانت از ساختار و دفاع از قانون اساسی است. کشورهای منطقه و اتحادیه اروپا هم عمدتاً بر همین نظر متفق‌اند؛ اما پمپئو و به‌طورکلی آمریکایی‌ها پخت‌وپزی انجام داده‌اند و با طرح این موضوع که ما نظری درباره ساختار سیاسی افغانستان نمی‌دهیم، به‌نوعی به دنبال حمایت از گفتمان طالبان هستند که این هم جزئی از ذات خبیث آمریکایی‌هاست. درواقع آن‌ها در این مذاکرات به دنبال آن‌اند تا با یک تیر، دو نشان بزنند؛ هدف نخست سرپوش گذاشتن روی شکست سیاست آمریکا در افغانستان پس از نوزده سال سرمایه‌گذاری نظامی در این کشور با عنوان «دولت سازی و ملت‌سازی» است؛ هدف دیگر هم استفاده از این فرصت برای انتخابات نوامبر از طریق کاهش نیروهای نظامی در افغانستان و توافق صلح با گروهی است که به انگیزه مقابله با آن‌ها به افغانستان حمله کرده بودند! این رفتار متناقض نشان از بازی‌ای دارد که آمریکایی‌ها در منطقه به راه انداخته‌اند و البته مردم هم متوجه آن می‌شوند.»

modiseh سرویس مدرسه

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.