انتخاب تاریخ:   /  /   
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
بیشتر
کد خبر: 71617 | تاریخ : ۱۳۹۸/۱۱/۱۸ - 23:43
جستجوی غافلگیری در میان آثار کارگردانان فیلم اولی
سحر عصرآزاد، منتقد سینما در گفت‌وگو با ستاره صبح مطرح کرد

جستجوی غافلگیری در میان آثار کارگردانان فیلم اولی

اشاره: جشنواره سی و هشتم فیلم فجر کم‌کم به‌روزهای پایانی خود نزدیک می‌شود و بدین ترتیب قضاوت درباره فیلم‌ها و آثار به نمایش درآمده آسان‌تر خواهد شد. همین موضوع بهانه‌ای شد تا در عصر یک روز زمستانی در کاخ جشنواره، پای صحبت‌های یک منتقد سینما بنشینیم و نظرات او را درباره فیلم‌های این دوره و مسیر کلی جشنواره فجر جویا شویم. سحر عصرآزاد در این گفت‌وگو، برگ برنده سینمای ایران در جهان را توجه به مدل و الگوی فیلم‌سازی ایرانی می‌داند و درعین‌حال معتقد است که نباید از گیشه و سلیقه مخاطب عام غافل شد. مشروح گفت‌وگوی مصطفا صباغ، روزنامه‌نگار با این منتقد سینما را در ادامه می‌خوانید.

ستاره صبح-

  بعد از گذشت بیش از نیمی از راه سی و هشتمین جشنواره فیلم فجر، کدام فیلم بیشتر نظر شما را جلب کرده است؟
تا اینجای کار، من علاوه بر فیلم‌های سینمای رسانه، تعدادی از فیلم‌ها را قبل از جشنواره دیده‌ام و باید بگویم فیلمی که به‌عنوان فیلم درجه‌یک این دوره نظرم را جلب کرده، هنوز در سینمای رسانه به نمایش درنیامده است؛ فیلم «پوست» ساخته بهمن و بهرام ارک. با سابقه روشنی که این دو برادر در عرصه فیلم کوتاه داشته‌اند، درواقع قابل‌تصور بود که اولین فیلم بلند آن‌ها این‌قدر موفق باشد. «پوست» فیلم متفاوتی است و مهم‌ترین وجه آن این است که در ژانر وحشت (به‌خصوص از یک وجه مغفول؛ نوعی ترس ایرانی) ساخته‌شده و در آن به مقوله‌هایی مانند جن، طلسم و... پرداخته می‌شود. داستان این فیلم در یکی از روستاهای آذربایجان می‌گذرد و کل بازیگران آن بومی هستند. فضای فیلم، هم به جهت فرم و کارگردانی، هم به جهت محتوا و فیلم‌نامه، بسیار متفاوت از سایر آثار سینمای ایران است و می‌توانم بگویم با یک فیلم جذاب سروکار داریم.

   پس شاید بتوان گفت چهره‌های تازه‌وارد سینمای ایران، موفق‌تر ظاهرشده‌اند!
دقیقاً همین‌طور است؛ من هرسال در بین آثار کارگردانان فیلم اولی (بخش نگاه نو) دنبال غافلگیری‌هایی می‌گردم و هرگز این انتظار من بی‌پاسخ نمی‌ماند. امسال هم حضور این فیلم ازنظر من برای جشنواره فجر غنیمت بود.

   علاوه بر فیلمی که نام بردید، چه فیلم‌های دیگری در این دوره از جشنواره نمره قابل قبولی از شما می‌گیرند؟
با نسبت‌های متفاوت می‌توانم از فیلم‌های «درخت گردو» (به کارگردانی محمدحسین مهدویان)، «روز بلوا» (به کارگردانی بهروز شعیبی)، «ابر بارانش گرفته» (به کارگردانی مجید برزگر) و «سینما شهرقصه» (به کارگردانی کیوان علی‌محمدی) نام ببرم که ازنظر من فیلم‌های متفاوتی بوده‌اند و اگر مخاطبانی این فیلم‌ها را دیده باشند، می‌توانند تأیید کنند که این فیلم‌ها بسیار متمایز 
هستند.
 من همیشه اجازه می‌دهم فیلم‌ها با لحن و زبان خودشان با من ارتباط برقرار کنند؛ به همین جهت است که انتخاب‌های من تا این حد دور از هم هستند، اما هرکدام جهان خودشان را می‌سازند و به مخاطب منتقل می‌کنند. ضمن آن‌که این فیلم‌ها المان‌های سینمایی قوی دارند که برای من جذابیت‌های خاص خودشان رادارند.

   مروری بر عملکرد هیئت‌داوران در دوره‌های مختلف نشان می‌دهد که نظرات آنان معمولاً با نظرات منتقدان متفاوت بوده است؛ بر این اساس به نظر شما کدام فیلم‌ها از شانس بیشتری برای کسب سیمرغ برخوردارند؟
من نمی‌خواهم بگویم که فیلم‌هایی که داوران به آن‌ها توجه می‌کنند، فیلم‌های کم‌ارزشی هستند، اما همان‌طور که اشاره کردید این تفاوت سلیقه و نظر همواره وجود دارد و درعین‌حال ملاحظاتی هم وجود داشته که همیشه باعث این تفاوت شده است. پیش‌بینی من این است که بیشتر جوایز را فیلم‌های «روز صفر» (به کارگردانی سعید ملکان) و «خروج» (به کارگردانی ابراهیم حاتمی کیا) به خود اختصاص دهند. «روز صفر» فیلم اول سعید ملکان، فیلمی خوش‌ساخت و بالاتر از سینمای ایران است؛ یک فیلم کاملاً هالیوودی با قهرمان و ضدقهرمان که البته جنس روایت کاراکترها به جهت ایرانی بودن، ارتباطی با سینمای ایران پیدا نمی‌کند و این‌یک نقص است؛ هرچند بسیاری از بخش‌های آن در شهرهای ایران می‌گذرد. البته بهرام توکلی به‌عنوان نویسنده این فیلم، یکی از فیلم‌سازان برجسته ایرانی است. بنابراین شانس فیلم را برای موفقیت در جشنواره امسال بالا می‌دانم.

   علاوه بر موفقیت در جشنواره، پیش‌بینی می‌شود که فیلم «روز صفر» در گیشه هم موفق باشد.
بله، این فیلم یک تریلر اکشن خوش‌ساخت است و ازآنجاکه مخاطبان سینمای ایران، به‌خصوص مخاطبان جوان، با سینمای روز جهان کاملاً آشنا هستند، احتمالاً این فیلم را که فراتر از سینمای ایران است می‌پسندند و وقتی ببینند یک «مأموریت غیرممکن» ایرانی(!) با بازیگران ایرانی و به زبان فارسی و با استانداردهای خوب ساخته‌شده، طبیعتاً ترغیب خواهند شد که این فیلم را ببینند.

   برخی با نگاه به فهرست فیلم‌های پرفروش سال‌های اخیر سینمای ایران بر این باورند که فیلم‌های با فروش بالا در گیشه، نمی‌توانند فیلم‌های خوبی باشند. نظر شما دراین‌ارتباط چیست؟
خیلی خوب است که چرخ سینما بچرخد. بااین‌حال من و دیگر همکارانم به‌عنوان منتقد، وظیفه خود می‌دانیم که ضعف‌ها و اشکالات فیلم‌ها را هم یادآوری کنیم تا بتوانیم به سینمای ایده‌آل خود برسیم. البته نباید فراموش کرد که در عین نظر داشتن به گیشه و مخاطب، باید به جنبه‌های سینمای ایرانی نزدیک شد تا بتوان به اثرگذاری بیشتر فکر کرد. این همان موضوعی است که می‌تواند برگ برنده سینمای ایران در جهان باشد. برای مثال اگر فیلم‌های اصغر فرهادی موفقیت‌های چشمگیر و پرشماری در جهان داشته‌اند، به دلیل مدل خاص فیلم‌سازی فرهادی و مدل ایرانی این فیلم‌ها بوده است. همین‌طور موفقیت‌های جهانی مجید مجیدی را هم می‌توان در همین راستا ارزیابی کرد. آثار این کارگردانان ایرانی، علاوه بر دارا بودن مؤلفه‌های ایرانی، جهان‌بینی خاص فیلم‌ساز را هم دارند. درعین‌حال نباید از گیشه غافل شد و با ساخت فیلم‌های خوب و استاندارد، مخاطبان بیشتری را به سینما کشاند.

   هرچند شاید در میانه راه، قضاوت کمی دشوار باشد، اما آیا تا اینجای کار انتظاری که از فیلم‌ها و جشنواره داشته‌اید، برآورده شده است یا خیر؟
من از سال ۱۳۷۹ به‌عنوان منتقد جشنواره را پیگیری کرده‌ام و می‌توانم بگویم که یک‌روند به‌صورت تکرارشونده به وجود می‌آید که روزهای ابتدایی فیلم‌ها نظرات را جلب نمی‌کند، در میانه راه نظرات کمی بهتر می‌شود، و درنهایت در پایان جشنواره رضایت نسبی حاصل 
می‌شود.
 من این بهتر یا بدتر بودن را نسبی می‌دانم و معتقدم فیلم‌های جشنواره هیچ‌وقت همگی شاهکار نبوده‌اند و هرگز همگی خیلی بد نبوده‌اند؛ درواقع یک‌روند متوسط با اندکی تغییر طی شده است. بااین‌حال آرزوی همه علاقه‌مندان سینمای ایران این است که سطح جشنواره از حد متوسط بالاتر برود و تعداد فیلم‌های خوب و موفق هر دوره بیشتر بشود؛ کارگردان‌های برجسته ایران هم با فیلم‌های شایسته و در اوج خود در جشنواره حضور داشته باشند. هرچند این موضوع معمولاً محقق نمی‌شود. البته خود من ترجیح می‌دهم نگاه نسبی داشته باشم تا همیشه معترض نباشم و از فیلم‌های موجود لذت ببرم.

modiseh سرویس مدرسه

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.