انتخاب تاریخ:   /  /   
اپلیکیشن بخار
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
شورای امنیت تحریم‌های آمریکا علیه ایران را لغو کند
دیپلماسی کرونایی با هدف کاهش تنش میان ایران و آمریکا
آغاز شبه قرنطینه در کشور
آزادراه همت به جاده چالوس رسید
آقای ظریف به خاطر جان مردم در دو سو مذاکره کنید
ایران درگیر تحریم‌ها، کروناویروس و سقوط قیمت نفت
جنگ نفتی عربستان و روسیه بر سر قیمت نفت
حمله پنتاگون به پایگاه‌های حشدالشعبی در عراق
تأثیر بیماری کرونا بر اقتصاد ایران
قطع زنجیره کرونا با انجام ضدعفونی
اعطای مرخصی به ۸۳ هزار زندانی در کشور
ضرورت لغو تحریم‌های ایران برای کمک به مهار کروناویروس
مقابله با کرونا مستلزم اقدامات هماهنگ و مشترک منطقه‌ای و بین‌المللی است
چرا شهر قم را قرنطینه نکردید؟
نیروهای مسلح در میدان مبارزه با ویروس کرونا
ویروس همه‌گیر کرونا و ناسیونالیست
نتیجه سیاست «شل کن سفت کن» در مبارزه با کرونا
بگذارید متخصصان حرف اول و آخر را در مقابله با کرونا بزنند
چگونه در این روزهای دشوار کرونایی تاب آوری داشته باشیم؟
فتوای آیت‌الله صانعی در خصوص گرفتن روزه درشرایط شیوع کرونا
چرا وضعیت ابرقدرتی ایالات‌متحده به مخاطره افتاده است؟
آخرین دستورات رئیس‌جمهور و وزیر بهداشت در مقابله با کرونا
مردم زیر فشار تحریم‌ها و کرونا هستند
چگونه می‌توان از بحران کرونا برای کاهش تحریم‌های امریکا علیه ایران استفاده کرد؟
ما در ساختار مدیریتی مشکلات ساختاری داریم
تداوم سردرگمی در مبارزه با ویروس کرونا
بی‌سابقه بودن از دست رفتن مشاغل از زمان رکود بزرگ
جزییات تازه بسته‌های حمایتی برای مردم
درس‌های اقتصادی که می‌توان از کرونا آموخت
جذب کمک های بین المللی برای کرونا، نه دفع آن
جدال «جان» و «مال» در روزهای کرونایی،کدامیک؟
ویروس کرونا مرز و ایدئولوژی نمی‌شناسد
نفع مردم ایران در دیپلماسی هوشمند و پرهیز از تنش با آمریکا است
بیشتر
کد خبر: 71318 | تاریخ : ۱۳۹۸/۱۰/۲ - 00:17
روزنامـه‌هـا صدای مردم و حلقه واسط میـان آن‌ها و حاکمیـت
علی صالح آبادی به مناسبت 10 ساله شدن «ستاره صبح» در گفت وگو با جماران نقش و کارکرد رسانه‌ها را تشریح کرد

روزنامـه‌هـا صدای مردم و حلقه واسط میـان آن‌ها و حاکمیـت

اشاره: پایگاه خبری جماران، سجاد انتظاری: مردی که بالغ‌بر 50 سال از عمرش را در فعالیت‌های سیاسی، مدیریتی و روزنامه‌نگاری داشته است، 17 سال است که کار سیاسی را رها و از تشکل‌ها و احزاب سیاسی نیز خارج شده و به عرصه فرهنگ و رسانه روی آورده است. وی در گفت‌وگویی به مناسبت دهمین سال تأسیس «ستاره صبح» دلایل فاصله گرفتش از سیاست، ورود به عرصه فرهنگ و رسانه و اینکه رسانه ها می توانند قدرت انتخاب و تصمیم‌گیری به مردم بدهند، نقطه نظرهایش را بازگو کرده است. نماینده پیشین مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی ضمن تأکید بر تأثیر کار مطبوعات بر فرهنگ‌سازی در عرصه‌های مختلف، یک نکته مهم دیگر را نیز مورد تأکید قرار می‌دهد و می‌گوید: مدیریت رسانه‌ها باید دارای ثبات باشند و مدیرمسئول و سردبیران مدت‌ طولانی در مسئولیت خود بمانند تا تجربه‌هایی که آموخته اند را بروز و ظهور دهند و از این منظر به «منافع ملی» و حقوق مردم کمک کنند.مشروح گفت‌وگوی علی صالح‌آبادی با خبرنگار جماران را در ادامه می‌خوانید:

ستاره صبح-

   شما پیش از فعالیت در روزنامه‌های همبستگی و ستاره صبح، به‌عنوان یک چهره سیاسی شناخته می‌شدید و سمت‌هایی همچون معاون سیاسی استاندار خراسان بزرگ، نماینده مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی، معاون وزیر در دولت اصلاحات و... را در کارنامه خوددارید. چه چیزی باعث شد که از عالم سیاست فاصله بگیرید و به عرصه مطبوعات وارد شوید؟
بسیاری از انسان‌ها زندگی عادی دارند و بیشتر به روزمرگی دچار می‌شوند؛ ولی افرادی ازجمله من، جزو کسانی بوده‌ و هستیم که دچار روزمرگی نشده‌ایم. من به دلیل اینکه دوران نوجوانی‌ام در جنوب شهر تهران شکل گرفت و مشکلات فرودستان را حس کرده بودم و طعم فقر و فاصله طبقاتی را نیز چشیده بودم، سیاسی شدم و پس‌ازآن که به دانشگاه رفتم، با نظرات دکتر علی شریعتی که «اسلام سیاسی و انقلابی» را ترویج می‌کرد آشنا و انقلابی شدم.
سال 56 دستگیر شدم و با آقای رجایی، آقای بهزاد نبوی و بسیاری افراد دیگر در زندان شماره 4 قصر زندانی بودم و با اوج‌گیری قیام مردم در سال 57 از زندان آزاد شدم. پس از انقلاب هم از همان 23 بهمن‌ماه سال 57 به مدرسه علوی و بعد به کمیته مرکزی (محل فعلی مجلس) رفتم. تقریباً تا سال 85 که در دولت احمدی‌نژاد بالاجبار بازنشسته شدم، مسئولیت‌های مختلفی داشتم.
من سال 1381 درحالی‌که معاون وزیر بودم به کنگره حزب همبستگی دعوت شدم که بسیاری از افراد مؤثر آن حزب اهل خراسان بودند. در آن جلسه حزب انتخابات داشت و همه اشاره می‌کردند که صالح‌آبادی باید کاندیدا شود. من گفتم اصلاً عضو این حزب نیستم، اما رأی بالایی به من دادند و من هم به خاطر اینکه به آراء آنها احترام بگذارم موافقت کردم.
پس از ورود من به شورای مرکزی حزب همبستگی، روزنامه همبستگی به بن‌بست رسیده بود و حدود 200 میلیون تومان بدهی داشت. شورای مرکزی حزب جلسه تشکیل دادند و اکثریت گفتند صالح‌آبادی می‌تواند روزنامه را از ورشکستگی نجات بدهد. این بار هم به دلیل اینکه اجماعی صورت گرفت، قبول کردم. بعد از گذشت پنج سال بدهی 200 میلیون تومانی روزنامه را صاف و تراز روزنامه 100 میلیون تومان مثبت شده بود. در آن زمان صفارهرندی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی شد. من هم مدیرمسئول ارگان حزب همبستگی بودم و فقط حزب می‌توانست مدیرمسئول روزنامه را برکنار کند. صفارهرندی بدون اینکه این مراحل طی شود، من را غیرقانونی و مغایر با ماده 14 قانون مطبوعات که می‌گوید مدیرمسئول یا باید فوت کند و یا استعفا بدهد، برکنار کرد. اعتراض هم کردیم اما به‌جایی نرسید، چون اراده این بود که من باید حذف می‌شدم.پنج سالی که من در روزنامه همبستگی بودم، به‌تدریج به این نتیجه رسیدم که بهتر است از احزاب و تشکل‌هایی که در آنها حضور داشتم، خارج شوم. دلیلش این بود که به فرهنگ و کار مطبوعاتی علاقه‌مند بودم. به همین دلیل از حزب همبستگی، انجمن اسلامی مهندسان ایران، مجمع نمایندگان ادوار مجلس شورای اسلامی و به‌تازگی از دبیر کلی کانون زندانیان سیاسی قبل از انقلاب کنار رفتم.گفتنی است که در سال 1394 کانون زندانیان سیاسی قبل از انقلاب هم به بن‌بست رسیده بود. من بارأی اعضا دبیر کل شدم. الآن هم به‌صورت قانونی هنوز دبیر کل هستم، ولی چون اخیراً مجمع گذاشته‌اند، خودم داوطلبانه ازآنجا هم کنار رفتم. درنتیجه من به‌تدریج از کارهای سیاسی فاصله گرفتم و به عالم فرهنگ و رسانه بازگشتم. الآن هیچ کار دیگری ندارم؛ جز مدیرمسئولی روزنامه «ستاره صبح».

   روزنامه «ستاره صبح» ابتدا هفته‌نامه بود؟
پس‌ازاینکه به‌صورت غیرقانونی من را از روزنامه همبستگی کنار گذاشتند، تأسیس یک روزنامه با عنوان «ستاره صبح» در دستور کار هیئت نظارت بر مطبوعات بود، این هیئت با مجوز هفته‌نامه موافقت کرد. روز 16 آبان 1388 نخستین شماره هفته‌نامه «ستاره صبح» روی پیشخوان روزنامه‌فروشی‌ها قرار گرفت و از 27 اردیبهشت 1394 اولین شماره روزنامه منتشر شد که تاکنون ادامه دارد.

    با توجه به اینکه جامعه به سمت رسانه‌های مجازی سوق پیداکرده، به نظر شما در این فضا رسانه‌های مکتوب و به‌طورکلی آنچه ما به‌عنوان فرهنگ مکتوب از آن یاد می‌کنیم، چه تأثیری می‌تواند در فضای سیاسی کشور داشته باشد؟
برای اینکه اهمیت روزنامه را بدانید یک مثال برای شما می‌زنم. اگر از پایین به پرواز یک هواپیمای غول‌پیکر نگاه کنید، این هواپیما را به‌اندازه یک کبوتر می‌بینید. ولی وقتی همین هواپیما در فرودگاه به زمین بنشیند بزرگی و ابهت او را می‌بینید؛ روزنامه هم همین‌طور است، زیرا یک نشریه در یک واحد کاشانه کارهایش انجام می‌شود که کوچک است، اما وقتی روی سایت یا پیشخوان روزنامه‌فروشی‌ها قرار می‌گیرد، در ایران و تمام کره زمین قابل‌دیدن است؛ بنابراین روزنامه‌ها هرچند به‌ظاهر کوچک به نظر می‌آیند، اما تأثیرگذار هستند.به نظر من فرق رسانه‌های دیداری، شنیداری و مجازی با رسانه‌های مکتوب این است که رادیو، تلویزیون و یا سایت‌های خبری تأثیر لحظه‌ای دارند، ولی فرهنگ مکتوب که شامل کتاب، فصلنامه، ماهنامه، هفته‌نامه و روزنامه است، وقتی مکتوب می‌شود برای همیشه در تاریخ می‌ماند و قابل استناد است. از طرف دیگر اشکالی که شاید بتوان به فضای فعلی گرفت این است که سایت‌های غیرمجاز، اخبار دروغ و راست را منتشر می‌کنند. درحالی‌که آنچه را که مدیرمسئول یا سردبیر امضا می‌کند تا در روزنامه چاپ شود باید مبتنی بر واقعیت باشد.من معتقدم در دنیا به‌رغم افزایش فضای مجازی و ضریب اینترنت، فرهنگ مکتوب خیلی ضربه نخورده است؛ ولی نمی‌دانم چرا در ایران فرهنگ مکتوب ضربه شدیدی خورده است. مثلاً تیراژ کتاب‌های ما از افغانستان، عراق، لبنان، ترکیه، تاجیکستان و ... کمتر است. من شنیده‌ام که در بعضی از این کشورها، کتاب‌هایی هستند که پنج‌تا 10 هزار نسخه تیراژ دارند؛ ولی در کشور ما تیراژ کتاب‌ها به 500 نسخه رسیده است.

    شما چندی پیش مراسم 10 سالگی تأسیس روزنامه ستاره صبح را برگزار کردید. در طول این 10 سال بعضاً شاهد بروز حاشیه‌هایی برای رسانه‌های کشور بودیم، اما ستاره صبح به کار خود ادامه داد. دلیل این موفقیت چیست؟
سال 88 فضا ملتهب و امنیتی بود؛ ولی من هفته‌نامه را برای آنکه مجوزش باطل نشود منتشر کردم و در طول پنج سال چندین بار به دادگاه احضار شدم و دو نوبت هم نشریه توقیف موقت شد. ولی چون شعار این نشریه این بود که «آسایش دو گیتی تفسیر این دو حرف است/ با دوستان مروت با دشمنان مدارا»، توانستم دستگاه‌های نظارتی را قانع کنم که عملکرد هفته‌نامه خیرخواه این کشور و مردم است و مخالف انقلاب هم نیست.

برداشت غلط از چهره‌های مؤثر 
در پیروزی انقلاب
خانم عذرا فراهانی کتابی درباره دادگاه‌های مطبوعات در دهه 80 نوشته که در آن عکسی از من در دادگاه مطبوعات چاپ‌شده که خطاب به دادستان گفته‌ام: «ما ضدانقلاب نیستیم». واقعاً هم کسی که یک انقلاب را به وجود می‌آورد خودش آن را از بین نمی‌برد. این برداشت غلطی راجع به گروهی از شخصیت‌های مؤثر در پیروزی انقلاب بوده و هست که آنان را ضدانقلاب می‌دانند.
ما با رعایت چارچوب، قانون و خط قرمزها توانستیم چراغ این نشریه را روشن نگه‌داریم که سخت بود. من از دستگاه‌های نظارتی تشکر می‌کنم که اجازه دادند ما به فعالیتمان ادامه دهیم؛ از مخاطبین هم که در این مدت یک روزنامه غیردولتی، غیر حزبی و مستقل را که به لحاظ تولید محتوا مطابق ارزیابی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در «گروه دو» رتبه‌بندی روزنامه‌های سراسر قرارگرفته حمایت کردند، تشکر می‌کنم. ستاره صبح اکنون در تراز بین‌المللی قرارگرفته، زیرا بعضی مواقع به نوشته‌ها و گفت‌وگوهای این روزنامه استناد می‌شود.

    هیچ‌وقت به این فکر کرده‌اید که بار دیگر به عرصه سیاست و فعالیت‌های دیگر برگردید؟
در 10 سال گذشته ضمن اینکه می‌توانستم کارهای دولتی و خصوصی انجام دهم، ولی به خاطر انگیزه‌ای که داشته و دارم کار فرهنگی را انتخاب کردم. یعنی من که مهندسی عمران و کارشناسی ارشد علوم سیاسی خوانده‌ام، می‌توانستم وارد کار بسازوبفروش یا دولتی شوم، ولی اصلاً به آن وادی‌ها نرفتم و تلاش کردم درزمینه تنویر افکار عمومی ایفای نقش کنم.برداشت من از رسانه‌ها برخلاف دوره نمایندگی مجلس، ریاست جمهوری، شوراها و... که مدت آنها چهارساله است. در حوزه رسانه هرچه عمر مدیریت یک فرد بر یک رسانه طولانی‌تر شود تأثیرگذاری و هویتش نیز بیشتر و مشخص‌تر می‌شود. درنتیجه، مدیران مسئول و یا سردبیران نشریات را نباید به‌سرعت تغییر داد؛ بلکه تا جایی که امکان دارد باید از آنها تا زمان حیات به‌عنوان مدیرمسئول یا سردبیر استفاده شود و بهتر است جای آنها را به دیگری ندهند؛ چون کار مطبوعاتی یک کار تدریجی است و مدیر روزنامه با انتشار هر شماره خلاقیت‌ و نوآوری کسب می‌کند و با کسب این تجارب نشریه حرفه‌ای، جذاب و خواندنی منتشر می‌کند.
برای ساختن یک ساختمان به‌راحتی می‌توان یک متخصص پیدا کرد و یا برای یک بیماری تعداد زیادی پزشک وجود دارد، ولی به‌ندرت می‌توانید کسی را پیدا کنید که بتواند یک خبرگزاری و یا یک روزنامه را مدیریت کند. چون این کار انگیزه، علاقه، شناخت و سواد رسانه می‌خواهد. چنین فردی باید پشت‌صحنه‌های مسائل خرد و کلان را بداند تا روزنامه از خط قرمزها عبور نکند.

    به نظر شما به‌عنوان مدیرمسئول روزنامه ستاره صبح، عامل موفقیت این روزنامه چیست؟
ما هرروز تلاش می‌کنیم که یک روزنامه متفاوت با بقیه روزنامه‌ها منتشر کنیم تا روزنامه تکرار روزنامه‌های دیگر نباشد. بعضاً شاهد هستیم که مثلاً هشت روزنامه یک تیتر مشابه دارند. این کار ازنظر حرفه‌ای درست نیست؛ بلکه هر روزنامه باید متفاوت با روزنامه‌های دیگر باشد.

«سرمقاله» مهم‌ترین بخش یک روزنامه است
نکته دیگر این است که با رشد فضای مجازی روزنامه‌ها نباید خبری باشند، بلکه باید تحلیلی و تفسیری باشند؛ یعنی هرروز یادداشت، ترجمه و سرمقاله داشته باشد. به نظر من روزنامه‌ای که سرمقاله ندارد مثل آدم بدون لباس است. سرمقاله مهم‌ترین بخش یک روزنامه است. در طول 10 سال گذشته روزنامه ستاره صبح هرروز یک سرمقاله و یک تفسیر روز دارد. تفسیر روز هم بیشتر ترجمه مطلب یکی از صاحب‌نظران مهم دنیاست که راجع به ایران، منطقه و جهان نوشته است.برداشت من این است که روزنامه، ضمن اینکه باید دانش مردم را در حوزه‌های مختلف بالا ببرد، باید دارای هویت هم باشد؛ هویتش این است که مثلاً در حوزه اقتصاد به اقتصاد آزاد تمایل دارد یا دولتی. در حوزه اجتماعی به مصالحه، مسامحه و عدم سختگیری اعتقاد دارد یا سختگیری. در سیاست، انتخابات مهم است یا خیر. لازم به ذکر است که در طول 10 سال گذشته یک صفحه روزنامه ستاره صبح مخصوص به «انتخابات» بوده است.

    آیا صفحه «انتخابات» روزنامه ستاره صبح فقط مختص ایام انتخابات است؟
خیر. ما مسائل مربوط به مجلس، دولت و سایر نهادهای انتخابی را هر شماره در صفحه «انتخابات» منتشر می‌کنیم. یعنی این صفحه مربوط به زمان انتخابات نیست.

 با صندوق رأی مردم می‌توانند مطالبات
 خود را بیان کنند
   علاوه بر توجهی که به انتخابات دارید، به نظر می‌رسد روزنامه شما در مسائل مختلف موضع مشخصی دارد. این موضوع راکمی برای ما شرح می‌دهید؟
معتقد هستیم که صندوق رأی یک دستاورد جهانی و انقلاب اسلامی است، زیرا با صندوق رأی مردم می‌توانند مطالبات خود را بیان کنند. همواره تأکید ما بر این بوده که قانون برای همه و به‌طور یکسان رعایت شود و اصل 99 قانون اساسی که نظارت را وظیفه شورای نگهبان می‌داند در انتخابات ملاک عمل قرار بگیرد تا دایره «انتخاب شدن» و «انتخاب کردن» محدود نباشد و همه سلایقی که در جامعه حضور دارند بتوانند در انتخابات شرکت کنند و رأی و نظر خودشان را بدهند. هر نتیجه‌ای هم که بیرون آمد خواست ملت است. چیزی که بنیان‌گذار جمهوری اسلامی بر آن تأکید داشت این بود که «میزان رأی ملت است» و «مجلس عصاره فضائل ملت است».

باید «منافع ملی» برای همه اصل باشد
در روابط خارجی مشی روزنامه ستاره صبح «تعامل سازنده با دنیا» است. بر این عقیده هستیم که سیاست تعامل نتیجه مثبت می‌دهد. اخیراً مصاحبه‌ای با غلامرضا حیدری، نماینده تهران در مجلس را چاپ کردیم. ایشان گفت: هر سه فراکسیون مجلس پس از یک بررسی و تحقیق «تعامل سازنده با دنیا» را اولویت اول کشور می‌دانند. ما در این مصاحبه نتیجه یک پژوهش را منتشر کردیم. در مسائل داخلی هم‌عقیده ما این است که باید به «انسجام داخلی» کمک کنیم و «منافع ملی» برای همه اصل باشد؛ نه جناح و گروه.

روزنامه‌ها باید حلقه وصل بین 
مردم و حاکمیت باشند
مجموعاً روزنامه ستاره صبح الآن یک روزنامه جاافتاده شده و ما امیدواریم که در خدمت مردم باشد. ما همیشه تلاش کرده و خواهیم کرد تا روزنامه صدای مردمی باشد که صدای آنها شنیده نمی‌شود. کارکرد روزنامه‌ها باید این‌گونه باشد تا حلقه وصل بین مردم و حاکمیت باشند؛ یعنی خواسته‌های مردم را منعکس کنند و به حاکمیت هم در مورد سیاست‌هایی که ممکن است نسنجیده و نادرست باشد، با ارائه راهکار، تحلیل و تفسیر گوشزد کنند.

    چه توصیه‌ای به همکاران و یا مسئولان عرصه مطبوعات دارید؟
توصیه من این است که هرچه رسانه‌ها ماندگارتر شوند، تأثیرگذاری آنها بیشتر می‌شود. مثل آدمی که جوان است و تا سن 40 سالگی خیلی پخته نیست. ولی بعد از 40 سالگی پخته می‌شود، الآن روزنامه‌های مهم دنیا هم برای نوشتن تحلیل‌ها خبرنگاران ماهری دارند که اغلب آنها میان‌سال هستند؛ ولی خبرنگارانی که باید گفت‌وگو و مصاحبه بگیرند جوان هستند. یعنی افراد باتجربه ایده و برنامه می‌دهند و جوان‌ترها عمل می‌کنند.رفتار رسانه‌های نوشتاری و غیر نوشتاری با مردم باید به‌گونه‌ای باشد که مردم آنها را باور و با رسانه زندگی و انتخاب کنند. در این صورت است که روزنامه‌ها رسالت اجتماعی را به انجام می‌رسانند. ما در این راستا همواره کوشیده‌ایم که در مسائل انتخابات و غیر انتخابات با ارائه تحلیل و تفسیر، نظر دانشمندان، صاحب‌نظران و کارشناسان را منعکس کنیم؛ تا در زندگی خوانندگان تأثیر مثبت داشته باشند. یعنی زندگی فردای مردم از امروز و دیروز بهتر باشد. اگر روند کار روزنامه‌ها این‌چنین باشد، پرمخاطب و تأثیرگذار خواهند شد.

modiseh سرویس مدرسه

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.