انتخاب تاریخ:   /  /   
اپلیکیشن بخار
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
تداوم اصلاحات ملی
محو اسرائیل به معنای محو یهودیان نیست
میزگرد جماران به مناسبت هفته بسیج با حضور علی صالح‌آبادی و مسعود بصیری
سیگنال‌های مثبت مذاکره در آستانه سفر روحانی به ژاپن
چراغ سبز به مذاکره
ناو هواپیمابر «ابراهام لینکلن» در راه خلیج‌فارس
چرا استعفای نخست‌وزیر عراق مشکلات را حل نخواهد کرد
خیز تندروها برای استیضاح رئیس‌جمهور و رئیس‌مجلس
منشأ فساد و رانت کجاست؟
ریشه‌های اعتراضات در عراق ، لبنان و ایران
پیامدهای خروج احتمالی ایران از برجام
راهکار خروج عراق و لبنان از بحران‌
بیشتر بازداشت‌ها در بیرون از دانشگاه رخ‌داده است
ترامپ در راه استیضـاح
موافقت پارلمان عراق با استعفای عادل عبدالمهدی
ملت ایران توطئه وسیع و خطرناک دشمن را نابود کرد
موضوع اصلی اعتراضات اخیر «معیشت» و«نان» بود
قیمت بنزین در ایران پایین‌ترین قیمت در دنیاست
جنگی که در خیابان ها ایجاد شد یک سناریوی جهانی بود
ریزش پایگاه اصلاح‌طلبان
استعفای نخست وزیر هم معترضان عراقی را قانع نکرد
تاثیر انتقال گاز400 میلیارد دلاری روسیه به چین بر مناسبات منطقه
بازگشت به باور مردم که جوهر انقلاب بود
تغییر قانون اساسی؛ خواسته عراقی‌ها
تقویت مکانیسم تجارت مالی اتحادیه اروپا و ایران با پیوستن شش کشور اروپایی به INSTEX
نقش مجلس شجاع در پاسخگو کردن قدرت
بهار جدید عربی در لبنان و عراق
پیام مانور مشترک ایران، روسیه و چین چیست؟
آمریکا برای گفت‌وگو و مذاکره پیام خصوصی می‌فرستد
فرایند 30 ساله بهبود رابطه چین با آمریکا با هدف پیشرفت
چرایی اعتراضات در حاشیه شهرهای تهران، اصفهان و شیراز
آزادی و عدالت اجتماعی قطب نمای توسعه حقوقی است
ضرورت خروج اروپا از برزخ بی‌تفاوتی
تصمیم سران قوا باید اجرا شود
دانشجویان متاثر از اوضاع جامعه سرخورده و غیرسیاسی شده اند
پیروزی معترضان هنگ‌کنگی در انتخابات شوراهای منطقه‌ای
راهکار رئیس قوه قضاییه برای بهبود اوضاع کشور
وزیر قدرتمندایران زیر آتش استیضاح
پارلمان عراق از حمایت از نخست وزیر خودداری کند
ریشه اعتراضات عراق اقتصاد سیاسی و مافیای فساد است
اما و اگرها و نکات بودجه 99
وزارت نفت جواهر فروشی کشور است، ما به امانت مردم خیانت نمی‌کنیم
هشدار آیت‌الله سیستانی درباره اوضاع عراق
دشمن نظام کسی است که ارکان جمهوریت را به سخره می‌گیرد
تغییر ساختار، پیش روی نخست‌وزیر آینده عراق
آیا بهار عربی دوم در راه است؟
فعالان سیاسی و کنشگران نباید القای ناکارآمدی انتخابات را باور کنند
مذاکره با رعایت خطوط قرمز نظام
آغازتبادل زندانیان بین ایالات متحده و ایران، آغاز تنش زدایی
ماندلا، انقلابـی اهل مدارا و انصاف
بیشتر
کد خبر: 71202 | تاریخ : ۱۳۹۸/۹/۱۲ - 23:45
ریشه‌های اعتراضات در عراق ، لبنان و ایران
فریدون مجلسی، دیپلمات پیشین در گفت‌وگو با ستاره صبح تشریح کرد

ریشه‌های اعتراضات در عراق ، لبنان و ایران

اشاره: فریدون مجلسی، دیپلمات پیشین ایران و تحلیلگر روابط بین‌الملل در گفت‌وگوی اختصاصی با ستاره صبح، از ریشه‌های اعتراضات مردمی در عراق و لبنان گفته که در ادامه می‌خوانید.

ستاره صبح-

  نظر شما در ارتباط با اعتراضات هفته های اخیر در دو کشور عراق و لبنان که هر دو کشور با ایران همسو هستند چیست؟به نظر شماریشه‌های این اعتراضات به کجا برمی‌گردد؟
نخست یادآور می شوم که به‌طور نسبی این دو کشور با ایران همسو هستند. چون هرکدام احساس استقلالی دارند و نگران کاهش استقلال خود در سویی با ایران هستند؛ نه به این دلیل که ایران بخواهد بر آنان سلطه‌ای داشته باشد، بلکه نگران این هستند که انزوا و تحریم‌هایی که ایران با آن‌ها دست‌به‌گریبان است، در صورت نزدیکی و اتحاد با ایران، آن‌ها را نیز گرفتار این شرایط بحرانی تحریم خواهد کرد.
بر اساس ساختار موجود در لبنان نخست‌وزیر سنی ، رئیس‌جمهوری مسیحی و رئیس مجلس شیعه است. هرچند که رئیس‌جمهور فعلی تا حد زیادی گزینه دلخواه کشورهای غربی نیست. همچنین گروه‌های شیعه خود را در دو بخش در لبنان تثبیت کرده‌اند؛ گروه حزب‌الله لبنان در رسته نظامی و گروه امل در شاخه سیاسی، توسعه سیاسی و اجتماعی شیعیان، را به زندگی مدرن وارد کرده است و آنان نگران محدود شدن خود به دلیل نزدیکی با ایران هستند.
در عراق نیز تمام جمعیت آن‌کسانی نیستند که در تصاویر محدود صداوسیما از پیاده‌روی اربعین نمایش داده می‌شوند؛ بلکه کسانی هم هستند که کار وزندگی دارند، اهل دانشگاه ، مدرسه بازار و ... هستند و می‌خواهند خوب زندگی کنند که امری نسبی است. عراق در حال حاضر روزانه 5 میلیون بشکه نفت تولید می‌کند ، این تولید به دلیل کاهش تولید نفت ایران است. نگرانی در گذشته جدی در مورد عراق این بود که این کشور مورد تهاجم نیروهای مجهزی قرار گیرد که از ترکیه آمدند و شمال عراق را تصرف کردند و در حال پیشروی به سمت مرکز و جنوب عراق بودند،که این نیروهای سپاه پاسداران بودند که در مقابل پیشروی داعش ایستادند؛ وگرنه داعش مجهز بود ، نیروهایش زرهی و تعلیم‌دیده بودند. البته این کمک‌ها ممکن است توسط عراقی‌ها فراموش شود؛گروه هایی از مردم عراق اکنون احساس می‌کنند که جمهوری اسلامی نسبت به آن‌ها رفتار برادر بزرگ‌تر را دارد. احساس برخی مقامات ایرانی این بود که شاید با برچیده شدن بساط داعش، نیروهای به یادگار مانده ایرانی ازجمله حشد الشعبی که با الگوبرداری از بسیج ساماندهی شده بودند، به‌پاس خدماتشان بااحساس بستانکاری در عراق خواهان نفوذی بیشتر باشند و از این طریق محدودکننده آزادی‌های عراقیان باشند.
در لبنان نگرانی از این‌که گروه بزرگ شیعه لبنان تحت نظرحزب‌الله قرار بگیرد و مقدمات سلطه آنان بر لبنان فراهم شود وجود داشته و دارد؛ نکته جالب‌توجه آن است که چه شیعیان، چه سنیان و چه حتی مسیحیانی که خواهان زندگی لیبرال‌ و آزاد شبه اروپایی هستند و طی قرن گذشته به این سبک زندگی عادت کرده‌اند، امروزه خواهان شرایط جدیدتری هستند.
عراق نزدیک به چهل سال در جنگ بوده است؛ چه در جنگ ایران، چه در جنگ خلیج‌فارس، چه در حمله آمریکا به عراق، حمله نیروهای داعش و... . به نظر می رسد عراقی‌ها مایل نیستند از استراتژی ایران که برای نابودی اسرائیل تلاش می کند ، وارد درگیری نظامی کنند.

درگیری با اسرائیل لبنانی ها را در خط اول جبهه جنگ قرار می‌دهد 
لبنان یک‌بارکشورشان در جنگ داخلی و یک‌بار در جنگ با اسرائیل ویران‌شده است. به همین دلیل، نسل‌های بعدی لبنان زندگی را به جنگ ترجیح می‌دهند. 
  با توجه به آن‌که هر دو کشور سابقه جنگ و دخالت‌های بیگانه را داشته‌اند، آیا مفهوم «توسعه» و «اصلاحات» که اینک مدنظر معترضان عراقی و لبنانی است، قابل محقق شدن است؟ چه موانعی برای این مسئله وجود دارد؟
زمینه انجام اصلاحات در لبنان همیشه محقق بوده است. درواقع بعدازاینکه جریانات انتقام‌جو و تندرو در این کشور، بخصوص در جامعه‌ای که عقب‌مانده بود از آن بیرون آمدند و خود را صاحب اکثریت نسبی در لبنان دیدند، درحالی‌که کمترین سهم را در مدیریت برعهده‌گرفته بودند، از خود واکنشی نشان داد که به جنگ داخلی لبنان منجر شد. درنتیجه وضعیتی را که به آن عادت داشتند بر هم زدند و بعد جنگ‌های داخلی دیگری پیش آمد؛ اما امروز دوران عقب‌ماندگی شیعیان لبنان دیگر سپری‌شده است؛ سواد یک امر عمومی شده و فرهنگ مردم بالا رفته است. نسل جدید جوانان در لبنان در زمینه‌های فرهنگی نسبت به نسل گذشته برتری دارد و به‌راحتی می‌توانند باهم زندگی کنند. حتی یک اقلیت منسجم به‌هم‌پیوسته افراطی نیز می‌توانند اختیار اوضاع را به دست بگیرند و شرایط را کنترل کنند، اکثر لبنانی ها امروز طرفدار صلح و آرامش هستند نه جنگ.
وضعیت در عراق نسبتاً متفاوت با لبنان است مردم عراق وقتی مردم کشورهای دیگر را می‌بینند و خود را با آنان مقایسه می‌کنند، دچار یاس می‌شوند. برای مثال وقتی کویت را می‌بینند که زمانی رفتند آن را گرفتند؛ یا امارات، قطر و عمان را می‌بینند که چگونه در پنجاه سال اخیر از زندگی عقب‌مانده بیابانی خارج‌شده و خود را به سطح کشورهای ثروتمند دنیا رسانده‌اند؛ دلیلی پیدا نمی‌کنند که آن ها خود را از سطح زندگی و رفاه سایر اعراب پایین‌تر ببینند. درحالی‌که مردم عراق از تمام این کشورها ثروتمندتر هستند. امارات متحده عربی تقریباً دولت‌شهر است درحالی‌که عراق کشور است و منابع نفتی این کشور از بسیاری از کشورهای دنیا بیشتر است. عراق خاک، آب و مناطق اقلیمی متنوعی دارد؛ اما تا زمانی که نادانی در این کشور حاکم باشد، سیاستمداران نیز در افکار و توهمات دیگری غرق هستند، وضعیت به همین منوال است. از طرفی به‌تدریج با بالا رفتن سواد و گسترش ارتباط با جهان از طریق تلفن‌های هوشمند، مردم عراق از خود می‌پرسند چرا باید باوجود زندگی دریکی از ثروتمندترین کشورهای جهان، فقیر باشند. آن‌ها مایل هستند و بدون وابستگی به‌جایی، مطابق با منافع ملی خود هر کاری دوست دارند انجام بدهند. این‌یک آرمان است، ولی نبود تشکیلات سیاسی معتبر که این خواسته‌ها و برنامه‌ها در آن متمرکز باشد، در شرایطی که بدون رهبری خاص پیش می‌رود، باعث می‌شود که نتوانند در کوتاه‌مدت به پیروزی برسند. نگرانی ملت از ساختار دولتی و سیاسی‌ای که در برنامه‌های خود یک‌جانبه نگری دارد و خودی و غیرخودی را جدا می‌کند، دولت را متوجه خطر کرد و درنتیجه نخست‌وزیر استعفا کرد. اکنون لازم است با انجام اصلاحات ، خواسته‌های جوانانی که تشکل، حزب و سازمان تشکیلاتی دارای رهبری ندارند، ولی در جامعه حضور دارند، برآورده شود. لازم است رفته‌رفته این جوانان در قالب توسعه مدنی در آینده خود مشارکت داشته باشند . این مهم با تغییر قانون اساسی محقق خواهد شد. بدیهی است که تعداد گروه‌های وابسته به قدرت‌های خارجی در داخل ساختار و انحصارطلبی‌های مقامات دولتی کم نیست؛ از طرفی در میان قدرت‌های خارجی، اعتقاد به مسائلی وجود دارد که خواهان تحمیل آن به‌کل جامعه عراق هستند که البته با مقاومت مردم روبرو می‌شوند. بخش بزرگی از جامعه عراق که کردها هستند که قبلاً حساب خود را جدا کرده‌اند و ازلحاظ دموکراسی مسائلی را در داخل خوددارند ولی ازنظر اجتماعی بین خود از آزادی برخوردارند.

  با توجه به اینکه کشور ما نیز در فاصله سه‌ماهه تا انتخابات مجلس یازدهم، اعتراضاتی را از سر گذارند، پیام این اعتراضات برای کشور چه خواهد بود؟
انتخابات ایران در دوره‌های قبلی به دلیل ابلاغ پیام‌هایی که مردم خواهان رساندن آن‌ها به حکومت بودند، معمولاً پرشور بوده است. برای مثال در دو انتخابات ریاست جمهوری 92 و 96، مردم به کلیدی رأی دادند که قرار بود قفل تحریم‌ها را باز کند؛ اما با وضعیتی که پیش‌آمده، این بار پیامی وجود ندارد که مردم امیدی به رساندن آن به حاکمیت داشته باشند. درنتیجه انتخابات بین جناح‌هایی در جریان خواهد بود که مردم اقبال کمتری به آنان دارند؛ یعنی کسانی که در دو انتخابات قبلی با اهداف سیاسی شرکت کردند و استقلال فکری و سیاسی ندارند. به نظر می‌رسد که در انتخابات پیش رو اصولگرایان اکثریت کرسی‌های مجلس را به دست بگیرند و از این طریق، نقش خود را در قدرت بالاتر ببرند، چون در مقابل تلاش‌های آنان، مثل گذشته هیچ مقاومتی صورت نمی‌گیرد.پیام رخدادهای اخیر این است که در ایران جمعیت قابل‌توجهی بافرهنگ و سواد بالا هستند که اگر سکوت کنند، نباید سکوتشان را حمل بر رضایت دانست و باید به سمت گفت‌وگو با مردم پیش رفت. پیام دوم آن است که عراق ازنظر منافع استراتژیک ملی برای ایران اهمیت فراوانی دارد؛ البته سوریه و لبنان نیز تا حدی همین وضعیت رادارند. اماکن مذهبی زیادی در این کشورها وجود دارد که مسافران را به کشورهای اطراف جذب می‌کند و موجب گردش سرمایه، افزایش سرمایه‌گذاری‌های مشترک و توسعه بازار بین این دو کشور می‌شود و لازم است بادید وسیع اجتماعی و اقتصادی به این همکاری‌ها نگاه کرد؛ اما اگر این همکاری‌ها بادید نظامی نگریسته شود، به دلیل ایجاد مقاومت در جامعه ، آثار و تبعات سوء خواهد داشت؛ این تبعات مورد سوءاستفاده نیروهای رقیبی خواهد بود که از خارج از منطقه و خارج از دو کشور خواهان از بین رفتن اتحاد دو کشور هستند. این رقبا اکنون نیز تا حدودی توانسته‌اند نفوذ و تأثیرگذار باشند. راه‌حل این است که اطمینان حاصل شود که همکاری‌های بین دو کشور ایران و عراق صرفاً اجتماعی ، فرهنگی، اقتصادی و دوجانبه است. در این صورت اعتراضات در عراق پایان یا کاهش می یابد.

modiseh سرویس مدرسه

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.