انتخاب تاریخ:   /  /   
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
بیشتر
کد خبر: 20573 | تاریخ : ۱۳۹۷/۱۰/۲ - 00:14

ستاره صبح-

نصرت‌الله تاجیک-دیپلمات و زندانی سیاسی پیشین

اوضاع منطقه در شرف تحولاتی است و باید توجه کنیم به دنبال حوادث کشیده نشده و از مواضع ما به عنوان کشوری قدرتمند و تأثیرگذار از سوی کشورهایی همچون ترکیه و قطر که خود در به وجود آوردن این شرایط مؤثر بوده‌اند استفاده ابزاری نشود. در مقابل این دو کشور عربستان قرار دارد که کشوری است با چالش‌ها و ظرفیت‌های فراوان و با سوءاستفاده از ذخیره اندوخته ارزی که دارد، رقابت منطقه‌ای را تبدیل به دشمنی کرده و لازم است در بررسی تحولات این کشور دقیق باشیم. نه باید اضافه برآورد داشت و نه روند و خود تحولات و آثار آن‌ها بر جامعه عربستان و کشورهای منطقه و همسایگانش را دست‌کم گرفت. الزامات و فشارهای داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی که باعث شد عربستان به پای میز مذاکره با انصارالله یمن بیاید و یا قطر را به اجلاس اخیر شورای همکاری دعوت کند و یا اهداف کاسب‌کارانه ترکیه از دنبال کردن قضیه خاشقجی را در مصاحبه و یادداشت‌هایی برشمرده‌ام و به چالش‌های کنونی عربستان اشاره کرده‌ام. نادیده گرفتن نقش منطقه‌ای و مطامع و اهداف عربستان و هم فروکاستن نقاط ضعف و قوت سیاست و حکومت و همچنین تحولات اجتماعی این کشور و نیز بحران‌ها، چالش‌ها و مسائل داخلی این کشور و ازجمله اصلاحات بن سلمان هم به پاره‌ای موارد ظاهری شاید خیلی دقیق نباشد و مطالبه عمومی از نخبگان باید این باشد که کارشناسان مسائل عربستان بدون حب و بغض به وضوح این زوایا کمک کنند تا تصویر واضح‌تری از این کشور در اذهان ترسیم شود. البته همین‌گونه امور ظاهری همچون اعطای حق رانندگی به زنان نیز در جامعه به‌غایت محافظه‌کار عربستان به نوعی خودکشی ناچاری برای محمد بن سلمان است و بعید است بخش سنتی و محافظه‌کار عربستان چه در جامعه و چه در سیاست و حکومت کوتاه آمده باشند که نشان از پیچیدگی‌ها، انباشت مطالبات و بحران‌های سیاسی اجتماعی این کشور دارد که لازم است در محاسبات سیاستمداران ایرانی وارد شود. نقش محمد بن سلمان در تولید و فعال شدن این گسل‌هایی که منجر به نضج، تقویت و رشد سکولاریسم و تقویت طبقه متوسط و جان گرفتن قشر جدیدی از نخبگان که عربستان را از الیگارشی دینی قبیله‌ای به سمت یک جامعه مدرن ببرد، غیرقابل کتمان است. این امر یک واقعیت میدانی و فارغ از قضاوت ارزشی و خوب و یا بد بودن آن‌ها و یا نتیجه این تحولات است؛ زیرا در عربستان کنونی علاوه بر گسل‌های مذکور، مطالبات انباشته شده اقشار گوناگون مانند زنان، اقلیت‌ها و... وجود دارد و قابل رؤیت است. گسل تضاد سنت مدرنیته می‌تواند در کنار این گسل‌های موجود دهان باز کند تا بن سلمان را ببلعد و یا او این شانس یا فرصت را پیدا کند تا از این مهلکه جان سالم به در برد. جدای از قضیه خاشقجی که معتقدم حل می‌شود و هر یک از بازیگران ترکیه و آمریکا سهم خود را خواهند گرفت و چه‌بسا یک طراحی برای همین سهم خواهی‌ها هم بوده باشد، اما بر اساس اطلاعاتی میدانی معتقدم محمد بن سلمان همچنان دارای محبوبیت داخلی نسبی است و احساس بدی برای آینده‌اش ندارم، مخصوصاً که دارای حمایت خارجی هم هست. این حمایت هم فقط از سوی آمریکا نیست و شرکتش در گروه 20 در آرژانتین نیز نه فقط برای ارزیابی و وزن‌کشی، بلکه برای نشان دادن جدیت سعودی‌ها برای حمایت از وی بود. یک جامعه متمدن و اصلاح شده در عربستان برای آرامش و ثبات و کمک به رشد و توسعه منطقه و کشورهای آن مطلوب‌تر از یک جامعه محافظه‌کار است که نتیجه‌اش داعش‌پروری و گسترش خشونت خواهد شد. تن در دادن سعودی‌ها به مذاکره با انصارالله سومین باخت آن‌ها به سیاست خارجی ایران بعد از شکست داعش و نیز پیروزی دولت سوریه بر مخالفان مسلحش است. یکی از تبعات خروج احتمالی نیروهای آمریکایی از سوریه برهم زدن توازن و به جان هم انداختن نیروهای داخلی و خارجی مؤثر در این کشور است؛ اما ما باید به دنبال کسب حداکثری منافع حاصل از این بردها باشیم و در زمین آمریکا بازی نکنیم تا با توجه به اهرم‌های قدرتمان برای دوران بازسازی بتوانیم از این کیک سهم خود را به منظور فراهم کردن بازار کار برای فارغ‌التحصیلان دانشگاهی و نیز بازار مصرف کالاهای صادراتی خود داشته باشیم.

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.