انتخاب تاریخ:   /  /   
آخرین خبرها پربیننده‌ترین خبرها
بیشتر
کد خبر: 20528 | تاریخ : ۱۳۹۷/۹/۹ - 23:20

ستاره صبح-

اسماعیل حسین زاده -استاد بازنشسته اقتصاد دانشگاه دریک

در ارتباط با حمایت از تولیدات داخلی و در شرایط اقتصاد جنگی دو اصل اساسی باید مدنظر باشد. اول: تنها آن فرآورده‌هایی که مازاد بر نیازهای داخلی است باید به خارج صادر شوند.دوم اینکه: درآمد حاصل از فروش این کالاها باید به صندوق ذخیره عمومی ارزهای خارجی برگردد.طرفداران اقتصاد نئولیبرال، به این پیشنهادهای به‌عنوان اقتصاد با برنامه و دولتی، با استهزا نگاه می کنند. اینان فراموش می‌کنند که این پیشنهادهای چیزی نیست جز اقتصاد سرمایه‌داری هدایت‌شده که کشورهایی چون انگلیس و آمریکا در مراحل اولیه توسعه اقتصادی و (صنعتی شدن) خود به چنین اقدامات حمایتی دست زدند.حتی همین امروز هم کشور سرمایه‌داری اصلی جهان یعنی ایالات‌متحده از صنایع غیررقابتی خود مانند فولادسازی، آلومینیوم، اتومبیل و تولید شکر در برابر واردات چین، اروپا، کانادا، کره جنوبی و ژاپن حمایت می‌کند.طنز روزگار این است که پیشرفته‌ترین کشور سرمایه‌داری جهان {آمریکا } به سیاست‌های اقتصادی حمایتی و برقراری دیوار سنگین تعرفه گمرکی متوسل می‌شود تا از صنایع غیررقابتی خود حمایت کند اما آقای روحانی و مشاورین اقتصادی‌اش به‌طور هم‌زمان از تجارت آزاد دم می‌زنند.برای پیاده کردن یک اقتصاد جنگی، حیاتی‌ترین کار کنترل پول و سیستم بانکی یعنی بخش مالی کشور است.این کار مستلزم مدیریتی از بنیان متفاوت در سیاست پولی و بانکی و پایان دادن به تشکیل و رشد بانک‌های در سایه (مؤسسات اعتباری) است که بر پایه شکل مخروطی { پانزی، تقلبی } قرار دارند. علاوه بر آن لازم است بانک‌های تجاری از فعالیت‌های غیر بانکی و سفته بازانه (قانون گِلاَس – استیگل)... . - منع شوند. این کاری بود که ایالات‌متحده در واکنش به بحران 1929 تا 1933 انجام داد.از آن مهم‌تر قدرت تولید پول و درنتیجه عرضه پول باید از دست بانک‌های تجاری گرفته‌شده و فقط به بانک مرکزی زیر نظر دولت سپرده شود.وقتی یک بانک تجاری وام و اعتبار به کسی یا مؤسسه‌ای می‌دهد، این نوعی تولید پول است. (پول نوع وام یا اعتبار در برابر پول واقعی که توسط دولت تولید می‌شود).خطر این نوع تولید پول در این است که اغلب صرف تولید کالاهای موردنیاز و ایجاد شغل نمی‌شود، بلکه صرف سفته‌بازی می‌گردد. رشد انگلی بخش مالی در ایران نشانه شوم چنین پدیده‌ای است.حق تولید پول باید به‌طور ویژه به بانک مرکزی زیر نظر دولت سپرده شود؛ زیرا با این عمل می‌توان جلوی فساد بانک‌های خصوصی متعدد را گرفت. ایران نیاز به دولتی دارد که تجارت بین‌المللی، بازارهای مالی و بانکی، بازار ارز و عرضه پول، ثروت‌های ملی چون جنگل‌ها، منابع آب، نفت و گاز و دیگر منابع زیرزمینی را کنترل کند. چنین دولتی باید جلوی «خصوصی‌سازی» یا غارت منابع ملی و صنایع کشور را بگیرد و در عوض دست به یک برنامه صنعتی شدن، حمایت از صنایع داخلی از یک‌سو و ایجاد تضمین زندگی انسانی برای کارگران و زحمتکشان (تولیدکنندگان واقعی) از سوی دیگر زند.منابع مالی چنین برنامه توسعه و تأمین اجتماعی وجود دارد، به شرطی که اراده سیاسی و توانائی مدیریت آن وجود داشته باشد.چطور؟ به این شکل که بانک مرکزی (غیرخصوصی) به تولیدکنندگان وام با بهره پائین دهد (پول تولید کند) بی‌آنکه بهره وام به بانک‌های خصوصی داخلی و خارجی بپردازد.نئولیبرال‌ها فریاد خواهند کشید که این کسری بودجه و تورم به وجود خواهد آورد. در اینکه چنین کاری ایجاد تورم می‌کند یا نه بستگی به مدیریت صحیح چنین کاری دارد. اگر این وام‌ها درراه تولید کالاهای ضروری مردم بکار رود و درنتیجه عرضه کالا در بازار در برابر نقدینگی از سطح بالائی برخوردار شود، جلوی تورم گرفته خواهد شد.درواقع بسیاری از کشورهای اروپائی – به‌ویژه آلمان – از این طریق نه‌تنها تورم بعد جنگ را مهار کردند بلکه موفق به توسعه عظیم شدند.استراتژی‌های اقتصاد ملی (مقاومتی – جنگی) در راستای آنچه در پیش، پیشنهاد شد شناخته‌شده‌اند، چه ازنظر تئوریک، چه عملی اکثر کشورهای صنعتی کنونی از چنین راهبردهایی به‌طور موفقیت‌آمیز در مراحل اولیه صنعتی شدن استفاده کردند. فقط هنگامی‌که از این مراحل گذشتند و صنایع آن‌ها قدرت رقابت در بازارهای جهانی پیدا کرد، آنگاه ندای «بازار آزاد» سر دادند.ایران در جنگ هشت‌ساله با عراق با موفقیت نسبی از این سیاست اقتصادی استفاده کرد.بنابراین مشکل اقتصادی امروز ایران، نبود یا کمبود تئوری‌ها و رهنمودهای مشخص اقتصادی نیست. مشکل نبود اراده سیاسی و توانائی مدیریت برای پیاده کردن چنین برنامه‌هایی است.دولت روحانی نه اراده سیاسی و نه توانائی مدیریت چنین برنامه‌ای را دارد.
6 نوامبر 2018 تارنمای کانترپانچ
برگردان کانال استقلال 
آزادی عدالت اجتماعی

ارسال دیدگاه شما

  • دیدگاه های ارسالی، پس از تایید مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشند منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان پارسی باشند منتشر نخواهد شد.